معرفی شغل زمین شناس

اگر عاشق سیاره محل زندگی خود بوده و از مطالعه و بررسی آن لذت می برید، شغل زمین شناس مناسب شماست.

زمین شناسی، حوزه ای است که در زمینه پیرایش زمین، وضعیت زمین در فضا، تاریخ زمین شناسی، شکل و ابعاد زمین، مشخصات فیزیکی و شیمیایی زمین و مواد تشکیل دهنده آن، بررسی عواملی که در شکل زمین دخیل هستند ومطالعه و بررسی می کند.زمین شناسی با علوم زیستی، شیمی، جغرافیا، هواشناسی و آب و خاک ارتباط نزدیکی دارد.

زمین شناس به مطالعه علمی ساختار، تحولات و حرکات زمین و همچنین منابع طبیعی می پردازد. او فرآیندهای داخلی و خارجی شکل دهنده زمین در تاریخ گذشته آن را بررسی می کند. زمین شناس، از روش های تحقیق و جستجوی مختلفی مانند حفاری، نقشه برداری، لرزه نگاری، تصاویر ماهواره ای و هوایی و اندازه گیری های الکترومغناطیسی در کار خود استفاده می کند.

زمین شناسی زیرشاخه های مختلفی شامل زمین شناسی مهندسی، رسوب شناسی، زمین شناسی اقتصادی، زمین شناسی نفت، زمین شناسی ساختمانی، زمین شناسی زیست محیطی، چینه و فسیل شناسی، سنگ شناسی یا پترولوژی و گرایش آب شناسی دارد که هر کدام ویژگی های خاص خود را دارند. به عنوان مثال زمین شناسی مهندسی با بررسی تاثیر محیطزمین شناسی بر سازه‌های مهندسی ، راه‌حل های مناسبی جهت کاهش یا برطرف نمودن خطرات احتمالی ارائه می‌دهد. یا زمین شناسی اقتصادی شاخه‌ای از علم زمین شناسی است که پیرامون شرایط تشکیل مواد معدنی ، مورفولوژی و ریخت شناسی آنها ، بافت و ساخت آنها، عوامل کنترل کننده پراکندگی مواد معدنی ، توجیه فنی و اقتصادی آنها و بالاخره تقسیم بندی ژنتیکی مواد معدنی بحث می‌کند.

زمین شناسی در کشورهای مختلف دنیا بسیار مورد توجه است زیرا اقتصاد، صنایع، کشاورزی و بسیاری از موارد دیگر در هر کشوری، به نتایج کار زمین شناسان متکی است. کشور ما نیز با در اختیار داشتن‌ منابع‌ معدنی‌ بسیار غنی‌ اعم‌ از مواد سوختی‌ و ذخایر فلزی‌ و غیرفلزی‌ گران بها، و قرار گرفتن‌ بر روی‌ منطقه‌ای‌ فعال‌ از نظر زمین‌‌شناسی‌ که‌ باعث‌ وقوع‌ زلزله‌ها، تغییر ساختار زمین‌، پدیده‌ کوه‌زایی‌، تغییر پهنای‌ دریاها و خلیج‌ مجاور می‌شود و ده ها مورد دیگر، به‌ پژوهشگران‌ و متخصصان زمین‌شناسی‌ نیاز مبرم دارد که‌ در این زمینه ها به‌ مطالعه‌ و کاوش‌ بپردازند.

ساعت کاری زمین شناس بسته به نوع کاری که دارد، متفاوت است. در بخش های اداری به صورت منظم و تمام وقت بوده و در بخش هایی مانند تحقیقات میدانی، دارای ساعت کاری نامنظم و گاه طولانی می باشد. گاهی لازم است روزهای زیادی از خانه دور باشند. نکته ای که علاقه مندان شغل زمین شناسی باید به آن توجه کنند این است که، این شغل تقریبا شغلی مردانه است زیرا عمده کار آن در شرایط سخت آب و هوایی و در طبیعت می باشد. این شرایط به شکل های مختلف برای خانم ها سخت و مشکل است. البته خانم ها می توانند در بخش کارهای نرم افزاری در دفاتر فعالیت کنند که در این حالت نیز فرصت های شغلی محدودی پیش روی آنها قرار خواهد داشت.
 
در ادامه اطلاعات کاملی در مورد وظایف زمین شناس، دانش و مهارت مورد نیاز زمین شناسی، تحصیلات لازم برای ورود به شغلزمین شناسی، بازار کار و فرصت های شغلی زمین شناسی، میزان درآمد زمین شناس و برخی از زمین شناسان معروف ارائه می شود.

وظایف زمین شناس

زمین شناس از دانش و تخصص خود در انجام امور زیر استفاده می کند :

  • ارزیابی ایمنی و تاثیر ایجاد یک سد یا تونل در یک پروژه عمرانی
  • مشخص کردن محل مناسب برای دفن زباله های هسته ای
  • جستجوی  منابع انرژی و معادن معدنی مانند نفت و گاز
  • طراحی برنامه های اکتشاف منابع آبی جدید
  • بررسی فعالیت های آتشفشانی و زمین لرزه به منظور توسعه سیستم های هشدار دهنده برای مردم نزدیک به مکان های فعال
  • و …

 

مهارت و توانمندی های مورد نیاز زمین شناسی

  • تسلط در دروس ریاضی، فیزیک و شیمی
  • علاقه زیاد به طبیعت و توان تحمل شرایط سخت کاری در آن
  • مشاهده دقیق
  • داشتن نظم و روندی ساختار یافته در کار که از لازمه های هر پژوهشی و تحقیقاتی است.
  • توان بدنی مناسب
  • توانایی کار فردی و تیمی
  • توان استفاده از نرم افزارهای مرتبط از جمله GIS، Rock Work – RS، Earth das، corel, IRDES, Arc و …

 

تحصیلات لازم برای ورود به شغل زمین شناسی

علاقه مندان به شغل زمین شناسی می توانند در رشته زمین شناسی در دانشگاه های کشور تحصیل کنند. امکان ادامه تحصیل در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری نیز در این رشته در کشور وجود دارد.

فرصت های استخدامی، بازارکار و آینده شغلی زمین شناس

زمین شناس می تواند در وزارت خانه های صنعت،معدن و تجارت، نفت‌، نیرو، راه‌، جهاد کشاورزی‌، علوم‌، تحقیقات و فناوری ، آموزش‌ و پرورش‌ و همچنین‌ شرکت‌ها و مؤسساتی‌ مانند ذوب‌آهن‌، سازمان‌ زمین‌ شناسی‌ و زلزله کشور، موسسه ژئوفیزیک، شرکت‌های‌ مرتبط‌ با فعالیت‌های‌ سد سازی‌، آب‌یابی‌، حفر تونل‌، راهسازی‌، اکتشافات‌ آب‌ و نفت‌ و معادن‌، بخش‌های‌ مرتبط‌ با تهیه‌ نقشه‌های‌ زمین‌ شناسی‌ و معدنی‌، آزمایشگاه‌های‌ سنگ‌ شناسی‌ و زمین‌ شناسی‌ استخدام شود.

در صورت داشتن توان و علاقه لازم، زمین شناس می تواند کارآفرینی کرده و شرکتی شخصی در این حوزه راه اندازی کند. بسیاری از فعالیت‌های اصلی شرکت‌های بزرگی از جمله شرکت نفت و گاز ایران، به تهیه و استفاده از نقشه‌های زمین‌شناسی، تحلیل این نقشه و شناسایی نکات قابل تامل در آن‌ها بستگی دارد. زمین شناس می تواند به عنوان پیمانکار با وزارتخانه ها و سازمان های مختلف همکاری کند.

برخی مسایل شغل زمین شناسی در ایران :

  • بازار کار بسیار نامناسب به خصوص در شهرستان ها
  • کاربردی نبودن بخشی از دروس رشته زمین شناسی
  • عدم درک اهمیت این شغل برای کشور توسط مسئولان و بها ندادن کافی به آن
  • عدم توجه به این شغل به عنوان شغلی فنی و عملی و به دنبال آن عدم جذب کارجویان آن در پروژه های عمرانی و عملیاتی
  • عدم شناخت صحیح شغل زمین شناسی بین مردم

وضعیت استخدام زمین شناس در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام رمین شناس ها بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰، رشد ۲۱ درصدی خواهد داشت. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل ۱۴ درصد می باشد.

استرالیا – در بازه زمانی ۵ سال گذشته میزان استخدام زمین شناسان رشد ۱۸٫۳ درصدی داشته و رشد بسیار زیاد در آینده برای آن پیش بینی شده است.

درآمد زمین شناس

زمین شناسانی که در سازمان های دولتی استخدام می شوند، مطابق با قانون مدیریت خدمات کشوری حقوق دریافت می کنند. حقوق و درآمد زمین شناسانی که در شرکت های خصوصی فعالیت می کنند، با توجه به میزان مهارت و تخصص و نوع توافق صورت گرفته با کارفرما متفاوت است.

در جدیدترین پژوهش صورت گرفته در اواخر سال ۱۳۹۲ توسط تعدادی از متخصصان شغلی کشور، گروه های مختلف شغلی از نظر درآمدی مورد بررسی قرار گرفته اند. بر این اساس متوسط حقوق و درآمد زمین شناسان در سمت های مختلف شغلی و در رده های مختلف سازمانی (کارشناس، سرپرست و مدیر) استخراج شده است.

برخی از سمت هایی که در این پژوهش در نظر گرفته شده اند شامل کارشناس ژئوفیزیک، کارشناس کنترل کیفی، بازرس فنی، مدیر پروژه و … می باشند که یک زمین شناس می تواند در هر یک از آنها استخدام شده و فعالیت نماید.

برای زمین شناس در هر سمت و در هر رده سازمانی حداقل، حداکثر و متوسط درآمد ماهیانه ذکر شده است. به عنوان مثال زمین شناسانی که در سمت کارشناس ژئوفیزیک در رده کارشناس کار می کنند، در اواخر سال ۱۳۹۲، حداقل درآمد ۷۸۰۰۰۰ تومان، حداکثر درآمد ۲۰۰۰۰۰۰ تومان و متوسط درآمد ماهیانه ۱۲۰۰۰۰۰ تومان را داشته اند.

درآمد زمین شناس در ایران

همچنین از آنجا که تجربه و سابقه کاری یکی از عوامل موثر در تعیین حقوق و درآمد هر فردی از جمله زمین شناسان می باشد، در بخش دیگری از این پژوهش، درآمد زمین شناس از نظر سابقه کاری در رده های مختلف سازمانی مورد بررسی قرار گرفته است. همان طور که در تصویر زیر مشخص است در هر رده سازمانی با افزایش سابقه کاری، درآمد و حقوق زمین شناس نیز افزایش می یابد.

درآمد ماهانه زمین شناس به تفکیک سابقه کار در ایران

میزان درآمد زمین شناس در برخی از کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – متوسط درآمد سالانه این شغل ۸۲٫۵۰۰ دلار (برای همه مشاغل ۳۳٫۸۴۰ دلار) در سال ۲۰۱۰ و مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۸۴٫۲۰۰ دلار بوده است.

استرالیا –  متوسط درآمد سالانه این شغل ۸۷٫۶۰۰ دلار (قبل از کسر مالیات) می باشد.

انگلستان – متوسط درآمد سالانه این شغل برای افراد تازه کار بین ۳۰٫۵۰۰  تا ۴۶٫۰۰۰ دلار و برای افراد با تجربه بین ۶۱٫۰۰۰ تا ۷۶٫۰۰۰دلار می باشد.

شخصیت های مناسب شغل زمین شناسی

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

برخی از شخصیت های مناسب شغل زمین شناسی بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

ISTJ   این تیپ شخصیتی از دقت بالایی برخوردار است و دارای مهارت های فنی خوبی می باشد. او معمولا زمان زیادی را برای کار خود می گذارد.

ISTP این تیپ شخصیتی به فهمیدن چرایی و چگونگی کار کردن چیزها علاقه دارد. او مشاهده کننده خوبی بوده و به جزئیات و واقعیات توجه زیادی دارد. استفاده از تحلیل های منطقی به خوبی در کار این تیپ شخصیتی مشهود است.

ESFP این تیپ شخصیتی علاقه به کار در طبیعت دارد. او به جزئیات و واقعیات توجه زیادی می کند.

ISFP این تیپ شخصیتی استفاده از حواس پنجگانه خود در کار را دوست دارد. او به کارهایی که با چیزهای واقعی و حقایق سر و کار دارد، علاقه دارد.

معرفی شغل باستان شناس

اگر عاشق تاریخ بوده و از کاوش و جستجو لذت می برید، این شغل ایده آل شماست.

مطالعه در آثار گذشتگان و یادمانهای تاریخی و باستانی در جهت شناسایی هویت ملی و بازسازی فرهنگهای باستانی را باستان شناسی گویند. روشن کردن گذشته هر جامعه از جهت مسائل اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و یا مذهبی بر عهده باستان شناسی است. پیشینه های تاریخی هر کشوری میراث آن و زمینه ای برای جذب توریست به آن می باشند.

باستان شناس محققی است‌ که‌ شواهد لازم‌ را برای‌ تحقیقات‌ خود را از طریق‌ بررسی‌ ، پژوهش‌ و کاوش‌ در نقاط‌ مختلف‌ جهان‌ که‌ روزی‌ محل‌ تردد، سکونت‌ یا هر نوع‌ فعالیت‌ انسانی‌ بوده‌ است‌، به‌ دست‌ می‌آورد‌ و سعی‌ دارد تا گذشته‌ را براساس‌ یافته‌های‌ خود بازسازی‌ کند. او با مطالعه مکان ها و اشیای قدیمی، چیزهای زیادی از زمان های گذشته هر سرزمینی استخراج می کند. باستان شناس می تواند در یک زمینه جغرافیایی خاص ( مانند ایران شناسی)، یا یک دوره تاریخی خاص (مانند دوره هخامنشی) و یا یک نوع اشیای باستانی (مانند سفالگری) تخصص داشته باشد.

به طور کلی کار باستان شناس سه مرحله دارد :

کشف و شناسایی مکان های آثار باستانی – در این مرحله باستان شناس به کمک روش های مختلفی مانند استفاده از ویرانه بناها، استفاده از اطلاعات موجود در کتاب های تاریخی،سفرنامه ها و…، مکان های تاریخی را شناسایی می کند.

کاوش و حفاری – این مرحله مهم ترین و مشکل ترین بخش کار باستان شناس است. او در کاوش و حفاری، از کلیه دانش، تجربیات و مهارت های خود استفاده می کند. در این مرحله دقت و صبر بسیار مهم است زیرا ممکن است با انجام اشتباه کوچکی، صدمه بزرگی به آثار و بناهای تاریخی در حال کاوش وارد شود.

استخراج و تنظیم اطلاعات – در این مرحله اشیا و بناهای کشف شده استخراج و با بررسی ویژگی ها و مشخصات آنها، اطلاعات تاریخی آنها بدست می آید. برای تعیین قدمت آنها معمولا از راه های مختلفی از جمله بررسی سکه یا کتیبه ای که همراه آنها بوده، روش لایه نگاری (بررسی لایه های زمینی که آثار در آن بوده اند) و… استفاده می کنند.

باستان شناسی مانند بسیاری از حوزه های پژوهشی و تحقیقاتی در کشور هدفمند نیست. حفاری و کاوش های تحقیقاتی بسیار کم انجام می شود. اکثر کاوشها،کاوشهای نجاتبخشی است. به این معنا که یک منطقه تاریخی که بر اساس گمانه زنیها، دارای شرایط کاوش و باستانشناسی است در معرض خطر قرار می گیرد که گاها این مورد به خاطر ساخت پل، سد، جاده و… پیش می آید. لذا گروه برای کاوش و نجات آثار باستانی اعزام می شوند و کلیه آثار مکشوفه، شامل سفال و طلا و… را به موزه منتقل می کنند.

یکی از موارد مهم در رشد و توسعه باستان شناسی در کشور، لزوم وجود ارتباطات بین المللی با متخصصان و دانشمندان این حوزه می باشد. در سال های اخیر به دلایل مختلف از جمله سیاسی، این روابط به حداقل و در حد صفر رسیده است.

باستان شناس باید ذهنی پویا و جستجوگر، دقت بالا و توجه زیادی به جزئیات داشته باشد. برخی از ابزاری که در حین کار باستان شناس از آنها استفاده می کند شامل کلنگ ، بیل ، بیلچه ، برس ، قلم ، طناب و بند ، قطب نما ، شابلون ، شاغول ، دوربین عکاسی ، فیلم برداری و نقشه برداری ، لوازم طراحی و …

باستان شناس معمولا باید به صورت تمام وقت کار کند. البته به هنگام عملیات حفاری و کاوش، تعیین ساعت معنایی ندارد و باستان شناس تا اتمام کار معمولا مشغول است. محل کار او بسته به نوع کار، متنوع است و می تواند ادارات و آزمایشگاه های مرتبط، موزه ها و یا فضاهای بیرونی و در شرایط مختلف آب و هوایی باشد.

در ادامه با وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازار کار و فرصت شغلی ،میزان حقوق و درآمد باستان شناس و برخی از باستان شناسان معروف آشنا می شوید.

 

وظایف باستان شناس

بسته به نوع تخصص، وظایف باستان شناس عبارتند از :

  • شناسایی مکان های باستانی برای مطالعه با استفاده از روش های عکاسی هوایی، نقشه برداری و…
  • شرکت در برنامه های کاوش (و گاهی حفاری) به عنوان عضوی از یک گروه
  • گزارش درباره مکان ها و اشیای یافت شده از طریق عکاسی، نقشه کشی و یا یادداشت های دقیق با جزئیات کامل
  • بررسی و دسته بندی اشیای یافته شده
  • استفاده از تجهیزات و ابزار آزمایشگاهی برای بررسی اشیای یافت شده
  • استفاده از کامپیوتر برای شبیه سازی مکان های باستانی
  • تهیه و ارائه گزارشات لازم از نتایج تحقیقات و بررسی ها
  • دسته بندی و به نمایش گذاشتن آثار باستانی در موزه ها

باستان شناس همچنین ممکن است به کارهایی مانند انجام تحقیقات، نوشتن مطالب مرتبط با کار خود برای روزنامه ها و مجلات، نوشتن کتاب و یا تدریس در دانشگاه ها بپردازد.

مهارت و دانش مورد نیاز

 

  • ذهنی پویا و کاوشگر همراه با قدرت تجسم خوب
  • دقت و توجه به جزئیات
  • مهارت های برنامه ریزی و سازماندهی- به خصوص وقتی سرپرستی گروهی از باستان شناسان را بر عهده داشته باشد.
  • مدیریت زمان و توانایی انجام کارها در موعد مقرر
  • داشتن پشتکار و استقامت
  • توانایی کار تیمی یا رهبری یک تیم
  • مهارت های ارتباطی خوب
  • توانایی نوشتن گزارشات
  • آشنایی با زبان انگلیسی
  • داشتن اطلاعات تاریخی و جغرافیایی در مورد ایران و کشورهای همسایه
  • توانایی کار با کامپیوتر و اینترنت
  • توان بدنی مناسب برای کار در شرایط سخت آب و هوایی
  • داشتن علاقه به طبیعت و کار در آن

 

 تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل

علاقه مندان به این شغل برای کسب دانش و تخصص لازم باید در رشته باستان شناسی در دانشگاه های کشور تحصیل کنند. امکان ادامه تحصیل در این رشته تا مقطع دکتری در دانشگاه های ایران وجود دارد. ضمنا گذراندن دوره های کارآموزی حین و بعد از تحصیل در کسب مهارت و تخصص بسیار موثر و مفید هستند.

بازارکار و آینده شغلی باستان شناس

باستان شناس می تواند در سازمان ها و شرکت های مرتبط دولتی و خصوصی مانند سازمان میراث فرهنگی، موزه ها کار کند. در صورت داشتن مهارت و دانش لازم، می توانید در دانشگاه ها و مراکز آموزشی هم تدریس کند. انجام کارهای تحقیقاتی نیز زمینه کاری دیگری است که می  تواند در آن وارد شود.

شغل باستان شناسی در کشور با مسایل و مشکلاتی روبرو است که برخی از آنها عبارتند از  :

  • عدم توجه کافی و اهمیت ندادن به حوزه باستان شناسی در کشور و نبودن فرصت های شغلی کافی
  • عدم وجود همکاری های بین المللی در این بخش با سایر کشورها
  • عدم آموزش نرم افزارها و تکنولوژی های جدید به دانشجویان این رشته در دانشگاه ها
  • عدم توجه به بعد پژوهشی رشته باستان شناسی در کشور
  • نبود شناخت کافی و دید مناسب نسبت به باستان شناس در بین مردم (برخی هنوز باستان شناس را گنج یاب می دانند)

اطلاعات دقیقی از میزان استخدام و وضعیت شغلی باستان شناسان در ایران در دسترس نمی باشد. به دلیل اینکه در کشوربه باستان شناسی اهمیت لازم داده نمی شود و شرایط لازم برای فعالیت باستان شناس به صورت شخصی و خصوصی تقریبا فراهم نیست، فرصت های شغلی در آن بسیار کم بوده و به چند سازمان دولتی مرتبط محدود می شود.

در سال های اخیر تعداد اندکی شرکت خصوصی تاسیس شده اند که کار حفاری و کاوش را با مجوز سازمان میراث فرهنگی، انجام می دهند که این می تواند در جهت افزایش فرصت های شغلی باستان شناسی امیدوارکننده باشد.

در مجموع رقابت برای یافتن شغل در این بخش بسیار زیاد و سخت است.

وضعیت استخدام این شغل در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام باستان شناسان بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰، رشد۲۱ درصدی خواهد داشت. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل ۱۴درصد می باشد.

میزان درآمد باستان شناس

آمار دقیقی از میزان حقوق و درآمد باستان شناس در کشور وجود ندارد. باستان شناسی که در بخش دولتی مانند سازمان میراث فرهنگی کار می کند، مطابق با قانون مدیریت خدمات کشوری حقوق دریافت می کند. اما باستان شناسانی که در بخش خصوصی ، که بسیار محدود نیز است ، فعالیت دارند، با توجه به میزان مهارت و تخصص و توافقی که با کارفرما صورت گرفته، درآمدهای متفاوتی دارند.

میزان درآمد باستان شناس در برخی از کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – متوسط درآمد سالانه این شغل ۵۴٫۲۳۰  دلار (برای همه مشاغل ۳۳٫۸۴۰ دلار) در سال ۲۰۱۰ و مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۵۶٫۲۰۰ دلار بوده است.

انگلستان متوسط درآمد سالانه این شغل برای افراد تازه کار حدود ۲۴٫۰۰۰ دلار و برای افراد با تجربه۴۶٫۰۰۰ دلار می باشد.

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

INTP این تیپ شخصیتی دوست دارد با مفاهیم پیچیده و جدید سر و کار داشته باشد. کاری همراه با بررسی و پژوهش و بدور از بوروکراسی و مقررات اضافی مطلوب او می باشد.

ISFP این تیپ شخصیتی استفاده از حواس پنجگانه خود در کار را دوست دارد. او به کارهایی که با چیزهای واقعی و حقایق سر و کار دارد، علاقه دارد.

معرفی شغل منجم / ستاره شناس

اگر به علم علاقه زیادی داشته و عاشق ستاره ها، سیارات و جهان هستید، این شغل می تواند برای شما مناسب باشد.

نجوم یا اخترشناسی علم بررسی موقعیت، تغییرات، حرکت و ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی پدیده‌های آسمانی از جمله ، ستاره‌ها، سیاره‌ها، دنباله‌دارها، کهکشان‌ها و پدیده‌هایی مانند شفق قطبی و تابش زمینه کیهانی است که منشأ آنها در خارج از جو زمین قرار دارد. نجوم با علوم فیزیک، شیمی و ریاضی ارتباط نزدیکی دارد. در سالهای اخیر حتی علمی مانند زیست شناسی به کمک ستاره شناسی آمده است و بحث موجودات برون زمینی ، مسأله پیدایش حیات و نیز امکان زندگی در دیگر کرات آسمانی ، رابطه روز افزون این دو علم را طلب می‌کند.

فردی که اطلاعات گسترده و تخصص در حوزه نجوم داشته و روی اجرام آسمانی مانند ستارگان، سیارات و کهکشان‌ها مطالعه می‌کند را منجم یا اخترشناس می گویند. منجمان به دو گروه حرفه ای و آماتور تقسیم می شوند. منجمان حرفه ای افرادی هستند که در زمینه نجوم دارای تحصیلات دانشگاهی در یکی از شاخه های نجوم بوده  و از این راه در زندگی امرار معاش می کنند یعنی به عنوان شغل به آن می نگرد. منجمان آماتور افرادی هستندکه از روی علاقه وارد این رشته شده و لزوما افراد تازه کاری نیستند.

منجم به طور گسترده از روش های علمی برای مطالعه جهان استفاده می کند. در واقع کار اصلی او انجام تحقیقات می باشد.  او می تواند به صورت تخصصی در زمینه هایی مانند علم سیارات یا  کهکشان ها کار کند. اخترشناس باید در کنار علاقه فراوان، قدرت مشاهده خوبی داشته و فردی منطقی و بسیار صبور باشد.

ایران سابقه طولانی در علم نجوم داشته و منجمان زیادی را در دل خود پرورانده است. ولی متاسفانه در سده های اخیر این علم در کشور مورد غفلت واقع شده است. بسیاری از کشورهای دیگر با بهره گیری از دستاوردهای دانشمندان ایرانی چون ابوریحان بیرونی، خواجه نصیرالدین طوسی و… به پیشرفت های بزرگی در علم نجوم دست یافتند و دانشمندان بزرگی را در خود پرورش داده اند. امید است با همت جوانان علاقه مند و کوشا این علم بار دیگر در ایران به شکلی شایسته احیا شود.

اخترشناس باید با شرکت در جلسات و کنفرانس های علمی مختلف و به کمک منابع علمی معتبر موجود این حوزه، از آخرین یافته ها و پیشرفت های نجوم اطلاع یابد. همچنین خود نیز باید نتایج کارهای تحقیقاتی خود را به صورت عمومی انتشار دهد.

ساعات کاری ستاره شناس معمولا طولانی و نامنظم است و بسته به نوع پروژه شب ها و تعطیلات را هم می تواند شامل می شود. معمولا کار ستاره شناس سفرهای کاری زیادی را به همراه دارد.

در ادامه اطلاعات کاملی در مورد وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازار کار و فرصت های شغلی، میزان درآمد منجمان و برخی از ستاره شناسان معروف ارائه می شود.

وظایف منجم

منجم در دو حوزه تئوری و عملی کار می کند. وظایف منجم در بخش عملی عبارتند از :

  • استفاده از جدید ترین ابزارها و نگهداری از تجهیزات موجود
  • استفاده از انواع تلسکوپ ها یا تجهیزات ماهواره ای و فضانوردها برای جمع آوری داده ها
  • استفاده از نرم افزارها برای تفسیر تصاویر دریافتی از ماهواره ها
  • تحلیل داده ها و آزمایش تئوری ها

در بخش تئوری وظایف منجم عبارتند از :

  • ایجاد مدل های کامپیوتری پیچیده برای توسعه تئوری های مربوط به فرآیند های فیزیکی رخ داده در فضا
  • تحلیل نتایج مشاهدات قبلی برای انجام پیش بینی های جدید
  • مشاهده کردن و آزمایش تئوری ها
  • تحلیل نتایج مربوط به چیزهای جدید رخ داده که به فهم ما از اتفاقات جهان هستی کمک می کند.


مهارت و دانش مورد نیاز

  • قدرت مشاهده خوب
  • داشتن رویکرد ساختاریافته و منطقی به کار که در بسیاری از کارهای تحقیقاتی لازم است.
  • توانایی کار با ایده های انتزاعی و انجام مشاهدات پیچیده
  • صبر زیاد در انجام یک پروژه تا پایان یافتن آن ( اغلب چندین سال طول می کشد)
  • توجه زیاد به جزئیات
  • توانایی در حوزه های ریاضیات، فیزیک و شیمی در حد مورد نیاز در علم نجوم
  • توانایی تهیه گزارشات علمی برای نشریات
  • داشتن اعتماد به نفس در ارائه یافته های تحقیقات خود
  • مهارت های خوب در استفاده از نرم افزارهای مرتبط و اینترنت


 تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل

علاقه مندان به نجوم آماتوری می توانند با مطالعه کتاب ها و نشریات حوزه نجوم و همچنین با کمک اینترنت اطلاعات زیادی در این بخش کسب کنند. همچنین برخی از مراکز نجوم و ستاره شناسی دوره هایی را برای آموزش نجوم آماتوری برگزار می کنند که علاقه مندان می توانند در آنها شرکت کنند.

اما اگر بخواهید منجم حرفه ای شوید، باید تحصیلات دانشگاهی در این حوزه داشته باشید. در دانشگاه های کشور رشته نجوم در سطح کارشناسی وجود ندارد. علاقه مندان به این شغل باید در رشته فیزیک وارد شده و در مقطع ارشد و دکتری در گرایش اختر فیزیک یا کیهان شناسی ادامه تحصیل دهند. البته به رشته نجوم در ایران خیلی توجه ویژه نشده است و علاقه مندان در صورت امکان می توانند در خارج از کشور ،به خصوص در کشورهایی که در حوزه نجوم قوی و پیشرفته هستند، تحصیل کنند.

بازارکار و آینده شغلی منجم

منجم معمولا کار خود را باید با انجام تحقیقات کوتاه مدت آغاز کند. در سازمان های مربوط به حوزه های ستاره شناسی ، سیاره شناسی، فضانوردی، تحقیقات ماهواره ای، رصد خانه ها و… می تواند کار کند. ستاره شناس دارای مدرک تحصیلی عالی می تواند به عنوان هیات علمی در رصدخانه‌های حرفه ای، پژوهشکده‌های فیزیکی و نجومی و دانشگاه‌ها فعالیت کند.

شغل ستاره شناسی در ایران با مشکلاتی روبرو است که برخی از آنها عبارتند از  :

  • حرفه ای نبودن شغل منجمی در ایران
  • عدم وجود رشته های منسجم و مستقل نجوم در دانشگاه های ایران
  • بازار کار نامناسب و فرصت های شغلی بسیار محدود

در خصوص وضعیت استخدام و بازارکار منجمان در کشور اطلاعات صحیحی در دسترس نمی باشد. از آنجا که کشور ما در حوزه نجوم جایگاه مناسبی در دنیا نداشته و توجه خاصی به این حوزه در کشور نمی شود و به تبع آن امکانات و تجهیزات کافی نیز وجود ندارد، فرصت های شغلی موجود در این بخش بسیار محدود است. لذا علاقه مندان به شغل اخترشناسی حرفه ای باید به این نکات توجه کنند و بدانند یافتن شغل مناسب کار راحتی نخواهد بود.

وضعیت استخدام این شغل در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام منجمان بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰، رشد۱۱  درصدی خواهد داشت. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل ۱۴ درصد می باشد.

میزان درآمد منجم

اطلاعات و آمار دقیقی از میزان درآمد منجمان در کشور در دسترس نمی باشد.

متوسط درآمد این شغل در برخی از کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – متوسط درآمد سالانه این شغل  ۸۷٫۲۶۰ دلار (برای همه مشاغل۳۳٫۸۴۰ دلار) در سال ۲۰۱۰ و مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۹۶,۲۰۰ دلار بوده است.

انگلستان – متوسط درآمد سالانه این شغل برای افراد تازه کار بین  ۳۰٫۵۰۰ تا ۴۶٫۰۰۰  دلار و برای افراد با تجربه تا ۹۱٫۵۰۰ دلار می باشد.

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

INTJ این تیپ شخصیتی از توانایی درک سیستم های پیچیده و منطق برخوردار است. او می تواند با کمک خلاقیت خود سیستم ها و روش های جدید ایجاد کند.

INTP این تیپ شخصیتی دوست دارد با مفاهیم پیچیده و جدید سر و کار داشته باشد. کاری همراه با بررسی و پژوهش و بدور از بوروکراسی و مقررات اضافی مطلوب او می باشد.

معرفی شغل شیمی دان

اگر عاشق شیمی بوده و از تجربه و آزمایش لذت می برید، این شغل ایده آل شماست.

علم شیمی به عناصر شیمیایی و ترکیبات شیمیایی که شامل اتمها، مولکولها و برهم‌کنش میان آنهاست، مربوط می شود. شیمی در حوزه های مختلف پزشکی، داروسازی، کشاورزی، صنایع غذایی، علم مواد، راه و ساختمان، صنایع پلاستیکی، رنگ و رزین و کاربرد زیادی دارد. علم شیمی شاخه های زیادی دارد که برخی از آنها عبارتند از :

شیمی آلی – بخشی از دانش شیمی که به ترکیبات کربن یا مواد آلی می پردازد.

شیمی فیزیک – بخشی از علم شیمی که در آن از قواعد و قوانین فیزیکی، برای حل مسائل شیمی استفاده می گردد.

زیست شیمی (بیوشیمی) : این بخش علم شیمی به مطالعه فرآیندهای شیمیایی در ارگانیسم های زیستی می پردازد.

و …

شیمیدان کسی است که بر دانش شیمیتسلط داشته و یا روی آن مطالعه می‌کند. شیمیدان انواع مواد، خواص ، عکس العمل و رفتار آنها را تحت شرایط مختلف بررسی می کند. علم شیمی دارای قدمتی بسیار طولانی می باشد. کیمیاگران که در گذشته به دنبال تبدیل مس به طلا بودند، اولین شیمی دانان به حساب می آیند.

شیمی دان باید ذهنی پویا و جستجوگر داشته و برای حل مسایل رویکردی منطقی را اتخاذ کند. همچنین باید بسیار صبور و دقیق باشد. کسی که این شغل را انتخاب می کند، باید به کارهای پژوهشی و تحقیقاتی علاقه زیاد و توانایی کار در آزمایشگاه های مختلف را داشته باشد.

کار شیمیدان به صورت تمام وقت است. بسته به صنعتی که در آن مشغول می باشد، ممکن است گاهی در شب ها و تعطیلات نیز کار کند. محل کار شیمی دان در آزمایشگاه های استریل شده است. 

در ادامه با وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازار کار و فرصت شغلی و میزان حقوق و درآمد شیمیدان و برخی از شیمیدانان معروف جهان آشنا می شوید.

 

وظایف شیمی دان

شیمیدان باید از دانش خود در توسعه محصولات و فرآیندها به طور وسیع در زمینه های زیر استفاده کند:

  • توسعه داروها در صنعت پزشکی
  • بررسی تغییرات آب و هوایی
  • تمیز نگه داشتن منابع آبی
  • ایجاد محصولات جدید و کنترل کیفیت آنها در صنایع غذایی
  • یافتن راه های ایمن برای دفع زباله های صنعتی
  • ایجاد پلاستیک و الیاف مصنوعی در صنایع پلیمر
  • تشخیص و درمان بیماری ها در بخش بهداشت و درمان
  • تحلیل شواهد پزشکی قانونی در تحقیقات جنایی
  • آموزش، سخنرانی و تحقیقات دانشگاهی
  • و…

با توجه به نوع صنعتی که شیمیدان در آن مشغول است، باید از روش ها و تجهیزات فناوری های پیچیده استفاده کند. وظایف روزانه او عبارتند از :

  • طراحی و انجام آزمایش های آزمایشگاهی
  • مشاهده و ثبت نتایج
  • نوشتن گزارش و ارائه یافته ها

شیمیدان ممکن است مسئول گروهی از تکنسین های آزمایشگاه باشد و وظایف نظارتی برعهده او باشد.

مهارت و دانش مورد نیاز

  • قوی بودن در دروس ریاضی، فیزیک و شیمی
  • ذهنی پویا و جستجوگر
  • رویکرد منطقی در حل مسایل
  • صبر و پشتکار
  • توانایی تحلیل داده ها
  • مهارت های رهبری و کار تیمی – در صورتی که مسئول گروهی از تکنسین ها باشد.
  • توان کار با کامپیوتر و اینترنت

 

تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل

فارغ التحصیلان رشته شیمی در سطح کارشناسی و یا مقاطع بالاتر می توانند وارد این شغل شوند.

بازارکار و آینده شغلی شیمی دان

شیمی دان می تواند در بخش های آموزش و پرورش، آموزش عالی، کشاورزی، نفت و صنایع شیمیایی، صنایع غذایی، صنایع دارویی، آزمایشگاه ها، مراکز تحقیقاتی و حتی بخش های نظامی مشغول به کار شود.

این شغل در کشور با برخی مسایل روبرو است که عبارتند از :

  • فرصت های استخدامی کم برای رشته های علوم پایه در کشور به خصوص برای افرادی که با علاقه فراوان وارد این حوزه نمی شوند.
  • عدم توجه لازم به رشته های علوم پایه و فراهم نکردن شرایط مناسب کاری برای آنها

وضعیت استخدام این شغل در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام شیمی دان ها بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰، رشد۴  درصدی خواهد داشت. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل۱۴  درصد می باشد.

استرالیا – در بازه زمانی ۵ سال گذشته میزان استخدام این شغل رشد منفی ۱۲٫۲ درصدی داشته و رشد کاهشی در آینده برای آن پیش بینی شده است.

میزان درآمد شیمی دان

در خصوص میزان حقوق و درآمد شیمی دان در ایران، آمار دقیقی در دسترس نیست. آنهایی که در سازمان های دولتی مشغول به کار می شوند، مطابق با قانون مدیریت خدمات کشوری حقوق دریافت می کنند. شیمیدانانی که در بخش خصوصی فعال هستند، بسته به میزان دانش و تخصص و توافق صورت گرفته با کارفرمای خود، درآمدهای متفاوتی دارند.

میزان درآمد شیمی دان در برخی از کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – متوسط درآمد سالانه این شغل ۶۸٫۳۲۰ دلار (برای همه مشاغل ۳۳٫۸۴۰ دلار ) در سال ۲۰۱۰ و مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۷۰٫۲۰۰ دلار بوده است.

استرالیا – متوسط درآمد سالانه شیمی دان ها  ۵۸٫۵۰۰ دلار (قبل از کسر مالیات) است.

انگلستان – متوسط درآمد سالانه این شغل برای افراد تازه کار بین ۲۴٫۵۰۰ تا ۳۳٫۵۰۰ دلار، برای افراد با تجربه بین ۳۸٫۰۰۰ تا ۵۳٫۵۰۰دلار و برای افراد با مدارج علمی عالی و پست های ارشد تا۹۲٫۰۰۰  دلار می باشد.

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

INTP این تیپ شخصیتی دوست دارد با مفاهیم پیچیده و جدید سر و کار داشته باشد. کاری همراه با بررسی و پژوهش و بدور از بوروکراسی و مقررات اضافی مطلوب او می باشد.

 

معرفی شغل فیزیکدان

اگر به علم و تکنولوژی علاقه داشته و دارای تفکری منطقی هستید، می توانید یک فیزیکدان خوبی بشوید.

ریشه کلمه فیزیک به معنای طبیعت است. علم فیزیک را علم مطالعه خواص طبیعت می دانند. علم ماده و حرکت و رفتار آن در فضا و زمان با در نظر گرفتن مفاهیمی همچون انرژی، اندازه حرکت، نیرو و بسیاری از عوامل دیگر، را دانش فیزیک گویند. هدف این علم درک و پیش بینی رفتار طبیعت در شرایط گوناگون است. فیزیک و به خصوص گرایش نجوم یا احترشناسی آن، قدمتی طولانی در تاریخ بشر دارد.

فیزیکدان دانشمندی است که در حوزه فیزیک به تحقیق و پژوهش می پردازد. او پدیده های مختلف از ذرات بنیادی تا کهکشان ها را بررسی می کند. فیزیکدان دنیای اطراف خود را مطالعه می کند و قوانین حاکم بر چرایی و چگونگی ایجاد و رفتار اشیاء را کشف می کند. همانطور که به ما در پاسخگویی به سوالات بنیادی مان کمک می کند، یافته های او به عنوان مبنایی برای پیشرفت در همه تکنولوژی ها از ارتباطات و انرژی گرفته تا فضا و ماهواره محسوب می شود.

اساس کار فیزیکدان تحقیقات و پژوهش است. در کشور ما در سال های اخیر توجه بیشتری به تحقیقات به خصوص در برخی زمینه ها شده و در نتیجه ارزش کار فیزیکدان بیشتر نمایان شده است. در بیشتر پروژه های اتمی، نانو و… که به پیشرفت های خوبی در آنها دست یافته ایم، نقش فیزیکدانان ایرانی بسیار موثر و پراهمیت می باشد.

فیزیکدان باید دارای ذهنی پژوهشگر بوده و در کارها برنامه ریزی و زمانبندی داشته باشد. همچنین برای ارائه مطالب و یافته های خود و نوشتن گزارشات مختلف، باید مهارت ارتباطی نوشتاری و گفتاری خوبی داشته باشد.

فیزیکدان معمولا به صورت تمام وقت کار می کند. محیط کار او می تواند کلاس های آموزشی، آزمایشگاه ها، کارگاه ها، کارخانه ها و یا محیط خارجی باشد. در برخی از مشاغل برای جلوگیری از آلوده شدن و تماس با مواد خطرناک، فیزیکدان باید لباس های ایمن بپوشد.
 
در ادامه اطلاعات کاملی در مورد وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازار کار و فرصت های شغلی و میزان درآمد فیزیکدان و برخی از فیزیکدانان مشهور دنیا ارائه می شود.

وظایف فیزیک دان

فیزیکدان ها معمولا در یکی از دو زمینه زیر فعالیت می کنند :

  • تحقیقات نظری – توسعه ایده ها، استفاده از تکنیک های مدلسازی و شبیه سازی کامپیوتری برای پیش بینی و توضیح رفتارها
  • تحقیقات کاربردی – انجام آزمایشات کنترل شده برای درک چگونگی به نتیجه رسیدن تئوری ها

فیزیکدان بسته به نوع تخصص خود در حوزه فیزیک می تواند در صنایع زیر مشغول به کار شود :

  • پیش بینی وضع هوا
  • توسعه ابزارهای پزشکی و روش های درمانی جدید
  • کار در حوزه تکنولوژی ماهواره ای و اکتشافات فضایی
  • بررسی راه های جدید تولید انرژی
  • تحقیق و کشف در حوزه رباتیک و هوش مصنوعی
  • تدریس در مدارس و دانشگاه ها
  • نوشتن مطلب برای مجلات، نشریات و روزنامه ها در حوزه تخصصی خود

 

مهارت و دانش مورد نیاز

 

  • دانش عالی در ریاضیات و فیزیک
  • تفکر پژوهشگر و علاقه به کارهای تحقیقاتی
  • تفکر منطقی و مهارت خوب در حل مساله
  • رویکرد روش مدار در کار همراه با سطح بالایی از دقت
  • داشتن صبر و توجه زیاد به جزئیات
  • مهارت ارتباطی و ارائه مطالب خوب
  • مهارت گزارش نویسی
  • مهارت کار فردی و تیمی
  • مهارت مدیریت پروژه و رهبری تیم – در صورتی که سرپرست یک تیم تحقیقاتی باشد.
  • توانایی استفاده از برنامه های کامپیوتری مورد نیاز

 

تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل

فارغ التحصیلان رشته فیزیک در سطح کارشناسی و بالاتر می توانند وارد این شغل شوند.

بازارکار و آینده شغلی فیزیک دان

فیزیک دان می تواند در مرکز تحقیقات فیزیک نظری و ریاضیات، سازمان انرژی اتمی، مخابرات، پژوهشگاه مواد و انرژی، صنایع تولید فیزیک نوری، نیروگاه انرژی اتمی بوشهر، بخشهای تحقیقاتی صنایع دفاع، سازمان هواشناسی و موسسات تحقیقاتی و آموزشی مشغول به کار شود .

این شغل در کشور با برخی مسایل روبرو است که عبارتند از :

  • فرصت های استخدامی کم برای رشته های علوم پایه در کشور به خصوص برای افرادی که با علاقه فراوان وارد این حوزه نمی شوند.
  • عدم توجه لازم به رشته های علوم پایه و فراهم نکردن شرایط مناسب کاری برای آنها

در خصوص وضعیت بازارکار و میزان استخدام فیزیکدان در کشور اطلاعات دقیقی در دسترس نمی باشد. به دلیل پیشرو نبودن کشور در تحقیقات و پژوهش در بسیاری از زمینه ها، می توان پیش بینی کرد که فرصت های شغلی محدودی برای فارغ التحصیلان فیزیک در کشور وجود دارد.

کارآفرینی راهی است که به هر شخصی کمک می کند تا با تکیه بر توانایی ها و تخصص خود، شغل یا مشاغلی را برای خود و دیگران ایجاد کند. فارغ التحصیلان رشته فیزیک نیز می توانند به کارآفرینی دست بزنند. برخی زمینه های کارآفرینانه در این شغل عبارتند از :

  • ساخت وسایل آزمایشگاهی
  • انتشار مقالات علمی معتبر به صورت ماهنامه یا فصل نامه
  • تاسیس آزمایشگاه های خصوصی
  • ایجاد کتابخانه تخصصی و بانک مقالات و اطلاعات علمی فیزیک
  •  تالیف و ترجمه کتاب

وضعیت استخدام این شغل در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام فیزیک دان ها بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰، رشد۱۴  درصدی خواهد داشت. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل۱۴  درصد می باشد.

استرالیادر بازه زمانی۵  سال گذشته میزان استخدام این شغل رشد۱۷۲٫۳  درصدی داشته و رشد زیادی در آینده برای آن پیش بینی شده است.

میزان درآمد فیزیک دان

در خصوص میزان حقوق و درآمد فیزیکدان در ایران، آمار دقیقی در دسترس نیست. فیزیکدانانی که در سازمان های دولتی مشغول به کار می شوند، مطابق با قانون مدیریت خدمات کشوری حقوق دریافت می کنند. آنهایی که در بخش خصوصی فعال هستند، بسته به میزان دانش و تخصص و توافق صورت گرفته با کارفرمای خود، درآمدهای متفاوتی دارند.

درآمد فیزیکدان در برخی کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – متوسط درآمد سالانه این شغل ۱۰۶٫۳۷۰ دلار (برای همه مشاغل ۳۳٫۸۴۰ دلار) در سال ۲۰۱۰ و مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۱۰۶٫۲۰۰ دلار بوده است.

استرالیا –  متوسط درآمد سالانه این شغل۷۸٫۰۰۰  دلار (قبل از کسر مالیات) می باشد.

انگلستان – متوسط درآمد سالانه این شغل برای افراد تازه کار بین۳۲٫۰۰۰  تا۳۸٫۰۰۰  دلار، برای فیزیک دانان پژوهشی و دارای مدرک دکتری بین ۳۶٫۵۰۰ تا۵۳٫۵۰۰  دلار، برای افراد ارشد و مدیران پروژه تا ۶۸٫۵۰۰ دلار و در رده های بالاتر تا۸۴٫۰۰۰ دلار می باشد.

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

INTP این تیپ شخصیتی دوست دارد با مفاهیم پیچیده و جدید سر و کار داشته باشد. کاری همراه با بررسی و پژوهش و بدور از بوروکراسی و مقررات اضافی مطلوب او می باشد.

معرفی شغل مترجم

اگر در یک یا چند زبان خارجی تسلط دارید و با سبک های مختلف نوشتاری آشنا هستید، این شغل مناسب شماست.

مترجم کسی است که  متن های مختلف عمومی و تخصصی را از یک زبان (مبدا) به زبان دیگر (مقصد) ترجمه می کند. یک مترجم خوب فردی است که به همه موارد و اجزای دو زبان مبدا و مقصد تسلط کامل دارد.

پیشرفت علمی، فرهنگی و اقتصادی هر کشوری به ترجمه خوب و دقیق از دانش و علوم و فرهنگهای سایر جوامع  وابسته است .وجود مترجمان قوی در گسترش روابط بین المللی، انتقال علوم و تکنولوژی بین کشورها و… بسیار ضروری و لازم می باشد. در انواع مراسم ها و جلسات بین المللی سیاسی، علمی، فرهنگی و ورزشی مترجم های خبره باید حضور داشته باشند تا افراد با ملیت های مختلف بتوانند به راحتی با یکدیگر ارتباط برقرار کنند.

مترجم خوب باید وقت شناس و منظم باشد تا بتواند سفارشات را در زمان مقرر انجام و تحویل دهد. او باید در تحقیق و جستجو توانمند بوده و در زمینه های عمومی و برخی زمینه های تخصصی متناسب با متونی که ترجمه می کند، اطلاعات داشته باشد.

یک مترجم رسمی که در شرکتی استخدام است، ساعات کاری استاندارد و معمول دارد. اما یک مترجم آزاد و مستقل دارای ساعت کاری منعطفی دارد. گاهی نیز برای انجام کارها در موعد مقرر مجبور است که در تعطیلات و شبها نیز کار کند.

محل کار مترجم در دفاتر کاری و یا منزل شخصی است و اغلب ساعت های طولانی باید به تنهایی کار کند.

در ادامه با وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازار کار و فرصت های شغلی، میزان درآمد مترجم و تعدادی از مترجمان معروف کشور آشنا می شوید.

وظایف مترجم

مترجم می تواند روی مطالب و پروژه های مختلف کار کند و یا اینکه درزمینه خاصی تخصص داشته باشد.برخی از این زمینه ها عبارتند از :

  • علمی، فنی یا تجاری مانند گزارشات، کتابچه های راهنما و بروشورها
  • مستندات قانونی مانند قراردادها
  • مطالب ادبی مانند رمان، نمایشنامه و اشعار
  • بخش رسانه مانند وب سایت ها، فیلمنامه و زیر نویس فیلم ها
  • منابع آموزشی مانند کتاب های درسی و راهنماهای سفر
  •  و…

وظایف مترجم عبارتند از  :

  • ترجمه و تولید دوباره مطلب به طور واضح، صحیح و مطابق با سبک نوشتاری نویسنده
  • استفاده از دانش تخصصی مانند واژه شناسی فنی
  • تحقیق و کسب اطلاعات لازم درباره مطالب قانونی، فنی و علمی و مشورت با متخصصان آنها برای اطمینان از درستی ترجمه متون تخصصی

 

مهارت و دانش مورد نیاز

  • تسلط کامل بر هر دو زبان ( زبان مبدا و مقصد ) و آشنایی با شکل های گفتاری رایج و عامیانه، اصطلاحات و سایر ریزه کاری های آنها
  • توانایی ترجمه صحیح و روان در کنار وفاداری به اصل مطلب
  • داشتن هنر نویسندگی – ناباکوف می­گوید : استعداد نویسندگی مترجم باید در حدود استعداد کسی باشد که اثرش را ترجمه می­کند. نایدا نیز می‌گوید: کسی که نتواند اثر قابل ملاحظه‌ای بنویسد بعید است بتواند اثر قابل ملاحظه‌ی ترجمه کند.
  • مدیریت زمان و انجام به موقع سفارشات
  • داشتن دانش عمومی و تخصصی
  • قابل اعتماد بودن و امانت داری
  • مهارت خوب در کار با نرم افزارهای مرتبط و تایپ

 

تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل

علاقه مندان به شغل مترجمی باید آموزش های تخصصی در زبان مورد نظر خود را ببینند. در دانشگاه های کشور رشته های مترجمی زبان های انگلیسی، فرانسه و آلمانی وجود دارد. البته زبان های دیگر مانند ایتالیایی، اسپانیایی، ترکی استانبولی و… هم در دانشگاه ها تدریس می شود که گرایش مترجمی ندارد.

درکنار دانشگاه ها، آموزش های تخصصی زبان زیادی در کشور فعالیت می کنند که افراد علاقه مند می توانند با شرکت در دوره های کامل آنها، تخصص و دانش لازم برای مترجمی را کسب کنند.

بازارکار و آینده شغلی مترجم

مترجم می تواند در صدا و سیما، خبرگزاری ها، وزارت خارجه، دارالترجمه ها و سایر سازمان ها، صنایع و موسسات دولتی و خصوصی که با خارج از کشور در ارتباطند و به مترجم نیاز دارند، استخدام شود. اغلب مترجمان به طور مستقل و قراردادی کار می کنند. برخی از آنها به صورت تخصصی وارد حوزه نشر شده و به ترجمه کتاب های مختلف خارجی می پردازند.

برخی از مترجمان تنها از همین راه خرج زندگی خود را تامین می کنند ولی برخی نیز علاوه بر ترجمه، کارهای دیگری مانند تدریس انجام می دهند. با داشتن تجربه و سرمایه کافی، مترجم می تواند خود یک دارالترجمه تاسیس کند.

در خصوص وضعیت بازارکار و میزان استخدام مترجم در کشور آمار دقیقی در اختیار نیست. بدیهی است که بازارکار مترجم برای زبان های مختلف در کشور متفاوت است مثلا مترجمی رشته زبان انگلیسی، به دلیل فراگیر بودن آن ، بازارکار بهتری نسبت به مترجمی زبان ژاپنی دارد.

به دلیل تعداد زیاد فارغ التحصیلان در رشته مترجمی، به خصوص زبان انگلیسی، رقابت برای یافتن کار بسیار شدید است. از آنجا که آموزش های داده شده در دانشگاه به دانشجویان، توانایی لازم برای کار به عنوان یک مترجم توانمند و قوی را به آنها نمی دهد، دانشجویان و فارع التحصیلانی که خود تلاش مضاعفی کرده و مهارت و تجربه کاری بیشتری کسب کنند، در این رقابت برای کسب موقعیت شغلی مناسب، پیروز خواهند بود.

مترجمی در گروه مشاغل خانگی تعریف شده است . مترجمان علاقه مند به خصوص خانم های مترجم می توانند از این فرصت استفاده کرده و کسب و کار خود را در خانه شان راه اندازی کنند. در صورت گسترش کار، می توانند با استفاده از کمک های مالی موجود برای مشاغل خانگی، کار خود را وسعت داده و مترجمان دیگری را استخدام کنند.

در کنار همه این موارد همگام با گسترش مشاغل اینترنتی، مترجمی که به حوزه فناوری و اینترنت علاقه دارد می تواند با راه اندازی یک سایت ترجمه فعالیت مستقلی برای خود شروع کند.

وضعیت استخدام این شغل در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام مترجمان بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰، رشد۴۲  درصدی خواهد داشت. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل ۱۴ درصد می باشد.

استرالیا – در بازه زمانی ۵ سال گذشته میزان استخدام مترجمان رشد ۳۲٫۶ درصدی داشته  و رشد زیادی در آینده برای آن پیش بینی شده است.

درآمد و حقوق مترجم

مترجمانی که در استخدام شرکت یا سازمانی هستند، با توجه به سطح تخصص و تجربه خود، درآمدهای متفاوتی دارند.

در جدیدترین پژوهش صورت گرفته در اواخر سال ۱۳۹۲ توسط تعدادی از متخصصان شغلی کشور، گروه های مختلف شغلی از نظر درآمدی مورد بررسی قرار گرفته اند. بر این اساس متوسط حقوق و درآمد مترجم نیز استخراج شده است.

برای مترجم حداقل، حداکثر و متوسط درآمد ماهیانه ذکر شده است. یک مترجم  در اواخر سال ۱۳۹۲، حداقل درآمد ۵۶۰۰۰۰ تومان، حداکثر درآمد ۱۵۰۰۰۰۰ تومان و متوسط درآمد ماهیانه ۸۰۰۰۰۰ تومان را داشته است.

درآمد مترجم در ایران

همچنین از آنجا که تجربه و سابقه کاری یکی از عوامل موثر در تعیین حقوق و درآمد هر فردی از جمله مترجم می باشد، در بخش دیگری از این پژوهش، درآمد مترجم از نظر سابقه کاری مورد بررسی قرار گرفته است. همان طور که در تصویر زیر مشخص است با افزایش سابقه کاری، درآمد و حقوق مترجم نیز افزایش می یابد.

درآمد ماهانه مترجم در ایران به تفکیک سابقه شغلی

توجه داشته باشید که تحقیق بالا روی شاغلانی که در استخدام شرکت یا سازمانی (اعم از دولتی یا خصوصی) می باشند، صورت گرفته است. در مورد افرادی که کارآفرین هستند و کار مستقلی در حوزه تخصصی شان، راه اندازی کرده اند، شرایط متفاوت است و آنها با توجه به میزان فعالیت، تخصص، تلاش و پشتکارشان، درآمدهای متفاوتی دارند.

مترجمانی که به صورت آزاد یا مستقل کار می کنند، میزان فعالیت، تعداد سفارش کار، توانمندی و تسلط از عوامل تعیین کننده درآمدشان به حساب می آید. مطمئنا مترجمان قوی و توانمند، می توانند درآمدهای بالایی کسب کنند.

میزان درآمد مترجم در برخی کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – متوسط درآمد سالانه این شغل  ۴۳٫۳۰۰ دلار (متوسط درآمد همه مشاغل ۳۳٫۸۴۰ دلار) و مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۴۵,۴۰۰ دلار بوده است.

استرالیا – متوسط درآمد سالانه این شغل ۶۰٫۰۰۰ دلار (قبل از کسر مالیات) می باشد.

انگلستان  متوسط درآمد سالانه این شغل برای  افراد تازه کار ۲۷٫۵۰۰ دلار، برای افراد با تجربه حدود ۴۶٫۰۰۰ دلار داشته و مترجمان مستقل درآمد متفاوتی دارند مثلا برای هر هزار کلمه بسته به نوع زبان از ۱۱۴ تا ۲۷۵ دلار.

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

INFP  این تیپ شخصیتی دوست دارد به دیگران کمک کند در زندگی شان به رشد، دانش و فراست بیشتری دست پیدا کند. او از فرآیند یادگیری لذت می برد.

INTP این تیپ شخصیتی دوست دارد با مفاهیم پیچیده و جدید سر و کار داشته باشد. کاری همراه با بررسی و پژوهش و بدور از بوروکراسی و مقررات اضافی مطلوب او می باشد.

معرفی شغل پژوهشگر

اگر به انجام کارهای تحقیقاتی، مطالعات گسترده و حضور در محیط های آزمایشگاهی و یا کتابخانه ای علاقه دارید، این شغل مناسب شماست.
پزوهشگر - مسیر ایرانی
البته وظایف و فعالیت های یک پژوهشگر در حوزه های پژوهشی مختلف، متفاوت است. مثلا یک پژوهشگر در حوزه علوم انسانی عمدتا در کتابخانه ها و در بین کتاب ها به دنبال پاسخ سوالات خود است و یک پژوهشگر حوزه مهندسی ممکن است در آزمایشگاه یا محیط واقعی با استفاده از ابزارهای مختلف اندازه گیری و سنجش برای سوالات تحقیق خود به دنبال جواب باشد.

شما به عنوان یک پژوهشگر ممکن است به صورت فردی یا گروهی کار کنید. همچنین با توجه به زمان درنظر گرفته شده برای اتمام  پروژه پژوهشی، ممکن است به صورت تمام وقت یا پاره وقت فعالیت نمایید.

از آنجا که پژوهش ها از یک نگاه به بنیادی و کاربردی تقسیم می شوند، اگر شما در پژوهش های بنیادی شرکت داشته باشید، معمولا به دنبال گسترش مرزهای علم و دانش هستید و عمدتا از تکنیک های آزمایشگاهی و نظری برای اثبات فرضیه های خود استفاده می کنید. ولی در صورتی که پژوهش شما از نوع کاربردی باشد، معمولا با استفاده از روش های مختلف جمع آوری اطلاعات به دنبال پاسخ به سوالاتی می باشید که دستیابی به آنها بیشتر جنبه کاربردی دارد و رفع کننده مشکلات و چالش های روز جامعه است.

نتایج کار شما به عنوان پژوهشگر معمولا به صورت مقاله علمی در نشریات تخصصی داخلی و بین المللی منتشر می گردد و در صورتی که تحقیقات شما به سفارش یک شخص یا شرکت صورت گرفته باشد، در قالب یک گزارش جامع و تفصیلی در اختیار آنان قرار می گیرد.

مراحل کار یک پژوهشگر

معمولا در گام اول، همه پژوهش ها با یک یا چند پرسش آغاز می شوند. این پرسش ها می تواند برای هر فرد، شرکت یا سازمانی ایجاد شود. به عنوان مثال هیئت مدیره یک شرکت تولیدی لوازم خانگی با این پرسش روبرو می شود که علی رغم افزایش کیفیت محصولاتش در یک سال گذشته، چرا فروش محصولات آنها کاهش یافته است؟ یا اینکه مدیران یک سازمان دولتی در راستای ارتقای سلامت اداری کارکنان با این پرسش روبرو می شوند که بهترین روش علمی و عملی برای انجام این کار چیست؟ و یا اینکه مدیر یک پژوهشکده تحقیقاتی در زمینه پزشکی تصمیم می گیرد برای دستیابی به اهداف پژوهشی مدنظر خود چندین پروژه تحقیقاتی تعریف کرده و با جمع بندی نتایج حاصل از آنها به اهداف پژوهشی تعریف شده دست یابد.

در گام دوم، پژوهشگری که انجام تمام یا بخشی از تحقیقات به وی سپرده شده است، به جستجو در منابع علمی در زمینه موضوع مورد نظر خود می پردازد و با بررسی دقیق آن ها به تصویر روشن تری از آن موضوع دست می یابد، تصویری که مبتنی بر گزارش های منتشر شده سایر پژوهشگران در آن حوزه است. به این مرحله”مرور پیشینه پژوهش” می گویند.

در مرحله سوم، پژوهشگر یا تیم پژوهشی به گردآوری اطلاعات و داده هایی می پردازد که می تواند در آینده مبنای تحلیل ها و تفسیرهایی قرار گیرد که در نهایت به یافتن پاسخ پرسش های اولیه منجر شود. این بخش از پژوهش که به مرحله گردآوری اطلاعات و داده معروف است، می تواند به شکل های کاملا مختلفی انجام شود. مثلا در پژوهش های معمول در حوزه های علوم انسانی و علوم اجتماعی مانند روانشناسی، علوم تربیتی و جامعه شناسی از ابزارهایی مانند پرسشنامه، مصاحبه و مشاهده استفاده می شود. در علوم تجربی پژوهشگران در این مرحله به انجام آزمایش های مختلفی می پردازند و تاثیر عوامل مشخصی را در زمینه کار خود مورد سنجش و آزمون دقیق قرار می دهند.

در مرحله چهارم، داده های گردآوری شده به روش هایی مختلف آماری سازماندهی و خلاصه می شوند. این سازماندهی و خلاصه سازی به نحوی صورت می پذیرد که امکان توصیف و مقایسه نتایج حاصل شده برای پژوهشگر فراهم می شود. ترسیم نمودارها و جدول های مختلف از روش های معمول سازماندهی و خلاصه سازی داده ها به شمار می آید.

در مرحله پنجم، پژوهشگر می تواند بر اساس تحلیل یافته های مراحل قبل به تفسیر روشنی از موضوع پژوهش پرداخته و پاسخی برای پرسش های اولیه خویش بیابد.

در آخرین گام، نتایج پژوهش انجام شده در اختیار ذینفعان قرار می گیرد و یا اینکه به یکی از روش های معمول به صورت چاپی یا الکترونیکی منتشر می شود. ذینفعان پژوهش ممکن است شرکت یا سازمان های سفارش دهنده پژوهش باشند و یا اینکه خود پژوهشگر(ان) از نتایج بدست آمده برای دستیابی به اهدافش استفاده نماید.

وظایف پژوهشگر

  • بررسی و مطالعه آخرین اخبار و مقالات علمی و تحلیلی در حوزه تخصصی خود به منظور آگاهی از جدیدترین تغییرات و تحولات علمی و آموزشی در آن زمینه
  • تهیه و تدوین پروپوزال (پروپوزال یا پیشنهاد پژوهش یک سند علمی و شناخته شده است که شامل اطلاعات از جمله بیان مسئله، اهداف تحقیق، فرضیه ها و سوالات پژوهش، روش انجام و همچنین جامعه مورد مطالعه می باشد و برای انجام بسیاری از پژوهش ها تهیه می گردد)
  • انجام مطالعات گسترده کتابخانه ای و جستجوی اینترنتی به منظور گردآوری منابع مختلف اطلاعاتی مرتبط با موضوع مورد تحقیق (پژوهشگران در تمامی زمینه ها معمولا نیازمند انجام این کار می باشند)
  • انجام تحقیقات میدانی با استفاده از ابزارهایی همچون پرسشنامه و مصاحبه برای جمع آوری اطلاعات مورد نظر (استفاده از این روش معمولا در تحقیقات حوزه علوم انسانی صورت می گیرد)
  • انجام تحقیقات آزمایشگاهی با استفاده از ابزارهای سنجش و اندازه گیری تخصصی به منظور جمع آوری اطلاعات مورد نظر که بر اساس فرضیه ها و سوالات تحقیق می باشد (استفاده از این روش معمولا در تحقیقات حوزه علوم پایه، پزشکی و فنی و مهندسی کاربرد دارد)
  • استفاده از نرم افزارهای آماری به منظور ثبت و پردازش اطلاعات بدست آمده از مراحل قبل و اخذ گزارش ها و نتایج مورد نظر به منظور تحلیل آنها
  • جمع بندی نتایج حاصل از تحقیقات و مستند کردن آنها در چارچوب یک گزارش علمی و یا مقاله (نوع جمع بندی نتایج پژوهش و نحوه ارائه آن بستگی به این دارد که پژوهش به چه منظور و برای چه کسانی انجام شده است. در صورتی که تحقیقات انجام شده با رویکرد دانشگاهی و علمی باشد، معمولا به صورت مقاله، مطابق با رویه های معمول مقاله نویسی، نگارش و برای چاپ و انتشار در اختیار نشریات تخصصی داخلی و یا بین المللی قرار می گیرد. اما اگر بنابر سفارش یک شخص حقیقی یا حقوقی صورت گرفته باشد، به صورت یک گزارش تحویل کارفرما می گردد.)

دانش، مهارت و تحصیلات مورد نیاز

یک پژوهشگر معمولا در زمینه تخصصی خود دارای مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد و یا دکتری می باشد. به عنوان مثال برای اینکه شما بتوانید در زمینه بهبود فرایندهای سازمانی تحقیق کنید، باید در یکی از رشته های مرتبط مثل مدیریت دارای تحصیلات دانشگاهی باشید. به همین ترتیب تحقیقات در حوزه های پزشکی، علوم پایه و فنی و مهندسی نیازمند گذراندن دوره های دانشگاهی مرتبط و دارا بودن مدارک دانشگاهی معتبر می باشد.

البته گاهی اوقات یک پژوهشگر به دلیل علاقه مندی فراوان و انجام مطالعات و بررسی های گسترده دارای تجارب ارزشمند تخصصی در حوزه ای خاص می باشد اما به منظور کار کردن با یک گروه تحقیقاتی یا در یک فضای علمی و پژوهشی و جلب اعتماد سایرین برای گرفتن پروژه های تحقیقاتی، نیازمند اخذ مدارک معتبر دانشگاهی در زمینه مورد علاقه خود می باشد.

البته در کنار مدرک تحصیلی، شما به عنوان یک پژوهشگر باید حس کنجکاوی و خلاقیت زیاد همراه با ذهنی پرسشگر داشته باشید و به جزئیات حساس باشید و برای دستیابی به پاسخ پرسش های خود از تمامی ابزارها و منابع اطلاعاتی استفاده نمایید.

فرصت های شغلی و بازار کار پژوهشگران

در ایران همچون بسیاری از کشورهای جهان، تحقیق و پژوهش به عنوان یک شغل مجزا کمتر شناخته می شود. در صورتی که در کشورهای صنعتی و توسعه یافته نه تنها پژوهشگران به صورت مستقل، شاغل محسوب می شوند بلکه این شغل از اهمیت و ارزش بالایی در جامعه نیز برخوردار است و پژوهشگران از درآمد مناسبی نسبت به میانگین مشاغل برخوردارند.

در ایران بسیاری از فعالیت های تحقیقاتی و پژوهشی در دانشگاه ها و با حضور اساتید دانشگاه و دانشجویان انجام می گردد و عمدتا در راستای انجام کار پایان نامه در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری می باشد. البته تعداد کمی از تحقیقات انجام شده در دانشگاه به سفارش شرکت ها و سازمان ها می باشد و نتایج حاصل از آنها در قالب گزارش های مختلف به این کارفرماها ارائه می شود.

با این حال شما به عنوان یک پژوهشگر می توانید در مراکز تحقیقاتی و پژوهشی استخدام شوید و یا اینکه به صورت پاره وقت با آنها همکاری نمایید.

جهاد دانشگاهی، پژوهشکده بیمه، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم انسانی، پژوهشکده پولی و بانکی، پژوهشکده اقتصاد، مرکز تحقیقات سرطان، پژوهشگاه فضای مجازی، پژوهشکده رویان و پژوهشکده علوم شناختی برخی از مراکز تحقیقاتی و پژوهشی در کشور می باشند که هر یک در حوزه تخصصی مشخصی فعالیت می نمایند.

همچنین برخی از سازمان های دولتی نیز دارای واحدهای تحقیق و توسعه می باشند که این واحدها در راستای اهداف سازمان و نیاز اطلاعاتی مدیران آن، اقدام به تعریف و انجام پروژه های تحقیقاتی مختلف می نمایند. شما به عنوان پژوهشگر بعد از استخدام در سازمان مربوطه می توانید در این واحدها فعالیت کنید.

همچنین برخی از چهرهای علمی و آموزشی شناخته شده که عمدتا از میان اساتید دانشگاه می باشند، به صورت مستقل با افراد حقیقی و حقوقی مختلف نسبت به انعقاد قراردادهای پژوهشی اقدام می کنند و پس از گرفتن کار، آن را با همکاری دانشجویان خود و سایر اساتید به انجام می رسانند.
میزان درآمد پژوهشگر

شما به عنوان یک پژوهشگر ممکن است عضو هیأت علمی دانشگاه باشید که در این صورت متناسب با حقوق و مزایای یک هیئت علمی درآمد خواهید داشت.

در صورتی که شما در واحد تحقیقات یک سازمان دولتی مشغول به کار باشید، طبق مقررات بر اساس قانون خدمات کشوری که به صورت یکپارچه در دستگاه های دولتی اجرا می شود، حقوق و مزایا دریافت خواهید کرد.

اگر شما به عنوان پژوهشگر در یکی از مراکز تحقیقاتی و یا پژوهشکده ها کار کنید، بر اساس دستورالعمل ها و قوانین داخلی آنجا حقوق دریافت می کنید. البته بسیاری از مراکز تحقیقاتی و پژوهشکده های مذکور به صورت مستقیم یا غیر مستقیم زیرنظر سازمان های دولتی اداره می شوند، لذا نحوه پرداخت های حقوق و دستمزد در آنها تا اندازه ای تابع قوانین دولتی است.

همچنین اگر شما علاقه مند به انجام کارهای تحقیقاتی در شرکت های خصوصی باشید، باید بدانید که میزان درآمد شما وابسته به نوع شرکت، صنعتی که فعالیت می کنید، تخصص شما و سایر عوامل دیگر دارد و این میزان می تواند از یک شرکت تا شرکت دیگر و از یک شخص تا شخص دیگر کاملا متفاوت باشد.

درآمد ماهانه پژوهشگر کامپیوتر

درآمد ماهانه پژوهشگر کامیپوتر در ایران

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

INFP  این تیپ شخصیتی دوست دارد به دیگران کمک کند در زندگی شان به رشد، دانش و فراست بیشتری دست پیدا کند. او از فرآیند یادگیری لذت می برد و به دنبال معانی عمیق تر می گردد.

 

INTP این تیپ شخصیتی دوست دارد مسایل پیچیده را تحلیل و حل کند. او به مشاغل چالشی که نیاز به اندیشه زیاد و روش های مبتکرانه دارد، علاقه مند است.

معرفی شغل مشاور شغلی

اگر از ملاقات و صحبت با افراد مختلف لذت برده و دوست دارید به آنها کمک کنید که از همه توانایی های بالقوه خود بدرستی استفاده کنند، این شغل برای شما مناسب است.

شغل یا کار یکی از اصلی ترین بخش های زندگی هر فردی است. کار به انسان هویت داده و بسیاری از زمینه های شکوفایی او را فراهم می کند. بخش عمده دوره زندگی هر فردی را زمان کاری و شغلی او تشکیل می دهد. همه این موارد اهمیت بالای شغل در زندگی افراد را مشخص می کند.

در دنیای پیچیده امروز که گزینه ها و عوامل زیادی پیش روی انسان ها قرار دارد، یک انتخاب درست، کاری مشکل است. این انتخاب ها در زمینه های مختلف زندگی می باشند. یکی از آنها انتخاب شغل مناسب است. انتخاب شغل درست به افراد کمک می کند علاوه بر استفاده درست از استعدادها و توانمندی های بالقوه خود، به رضایت و آرامش در زندگی برسند.

برای رسیدن به یک شغل مناسب، کسی که می تواند به افراد کمک کند، مشاور شغلی است. مشاور شغلی استعدادها، امکانات، خصوصیات روانی و جسمی فرد را در نظر گرفته و شغلی که متناسب و سازگار با آنها باشد را به او پیشنهاد می کند. در واقع مشاور شغلی آشنایی کامل با مشاغل مختلف دارد و با دریافت و بررسی اطلاعات مربوط به توانایی ها، استعدادها، امکانات و شرایط فرد متقاضی، بهترین شغل را برای او می یابد.

مشاوره شغلی در مراحل مختلف زندگی افراد نقش متفاوتی دارد. در مورد دانش آموزی که هنوز رشته تحصیلی و آینده شغلی خود را انتخاب نکرده، مشاور شغلی به بررسی دقیق ویژگی های شخصیتی، استعداد و توانمندی ها، علایق و شرایط خانوادگی او پرداخته و با توجه به آنها، رشته تحصیلی و به دنبال آن شغل مناسب او را تشخیص و او را در جهت مناسب قرار می دهد.

مشاور شغلی در مورد فرد شاغلی که به شغل خود علاقه دارد ولی از وضعیت فعلی راضی نیست و یا دانشجویی که به رشته خود علاقه دارد ولی نمی داند برای ورود به شغل چه کار کند، وظایف متفاوتی دارد. مشاور شغلی به او کمک می کند تا از طرفی جنبه های مختلف شغل خود از جمله زمینه های کارآفرینی، رشد شغلی، راه های افزایش درآمد و… و از طرف دیگر توانمندی ها و استعدادهای خود را به خوبی بشناسد. بر اساس این اطلاعات راه های مناسب بهبود وضعیت شغلی و پیشرفت را به او نشان می دهد.

مشاوره شغلی در بحث سازمانی نیز معنا دارد. در سازمان مشاور شغلی به بررسی پست ها و سمت های سازمانی پرداخته و با انجام مصاحبه ها و گرفتن تست های روان شناسی و شخصیت شناسی مناسب از کارکنان، به شناخت کاملی می رسد و بهترین شغل برای هر فرد در آن سازمان را مشخص می کند. این کار مشاوره شغلی علاوه بر افزایش کارآیی و بهره وری کارکنان سازمان، رضایت شغلی آنان را نیز فراهم می کند.

مشاور شغلی باید شنونده و روانشناس خوبی بوده و مهارت های ارتباطی و پرسش گری مناسبی را نیز دارا باشد. او باید شناخت کامل و خوبی از مشاغل مختلف اعم از ویژگی ها، وضعیت درآمدی، شرایط بازارکار و… داشته و با همه روش ها و فنون شناسایی ویژگی ها و شخصیت افراد نیز آشنا باشد. در واقع باید انسان شناس متبحری باشد.

در کشور ما حوزه مشاوره شغلی هنوز شکل تخصصی پیدا نکرده است. در حال حاضر در بسیاری از موارد مشاوره شغلی به یافتن شغل توسط کاریابی ها و یا هدایت افراد به سوی کارآفرینی و برخی موارد جزئی دیگر خلاصه می شود. در صورتی که یکی از مهم ترین حوزه های مشاوره شغلی، کمک به دانش آموزان در یافتن رشته و شغل مناسب شان می باشد که به صورت بسیار محدود در برخی موارد انجام می شود. با توجه به روند حذفی کنکور دانشگاه ها و تاکید همه معلمان و مشاوران بر انتخاب رشته تحصیلی متناسب با توانایی ها، علایق و شرایط دانش آموزان، ضرورت وجود این شغل بسیار احساس می شود. از طرفی در سازمان ها نیز به نیروی انسانی و رضایت آنها، اهمیت بیشتری نسبت به قبل داده می شود. بنابراین مشاور شغلی به عنوان یک راهنما برای قرار دادن کارکنان در جایگاه شغلی مناسب شان در سازمان، یک عنصر کلیدی است.

در سال های قبل رشته تخصصی مشاوره شغلی در دانشگاه ها وجود نداشت و فارغ التحصیلان رشته های روانشناسی، مشاوره و علوم تربیتی کار مشاوره شغلی را انجام می دادند. اما چند سالی است گرایش مشاوره شغلی در مقطع کارشناسی ارشد در برخی از دانشگاه ها راه اندازی شده و این کمک می کند افراد متخصص در حوزه مشاوره شغلی در کشور تربیت شوند.

کار مشاور شغلی معمولا به صورت تمام وقت می باشد. محل کار او در مدارس، دانشگاه ها، سازمان ها و مراکز مشاوره شغلی می باشد.

در ادامه اطلاعات کاملی در مورد وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازار کار و فرصت های شغلی و میزان درآمد مشاور شغلی ارائه می شود.
  

وظایف مشاور شغلی

به طور کلی وظایف مشاور شغلی عبارتند از  :

  • شناسایی و ارزیابی توانایی ها، استعدادها و علایق مراجعان
  • آشنا کردن مراجعان با موارد آموزشی و شغلی از جمله رشته های تحصیلی، ویژگی های شغلی، شرایط درآمدی شغل و…
  • مصاحبه با مراجعان و گرفتن تست های روانشناسی و شخصیت شناسی برای شناخت صحیح ویژگی ها و خصوصیات آنها
  • کسب سایر اطلاعات لازم در مورد شرایط زندگی، شرایط محل کار، مشاغل موجود در سازمان (در بررسی کارکنان سازمانی) و… مراجعان
  • راهنمایی و کمک به مراجعان در انتخاب رشته تحصیلی یا شغل مناسب
  • برنامه ریزی عملی برای افراد برای رسیدن به اهداف و حمایت از آنها
  • جستجو و کسب اطلاعات لازم در صورت نیاز

مهارت و دانش مورد نیاز

 

  • مهارت ارتباطی خوب
  • مهارت خوب در مصاحبه و پرسشگری
  •  شنونده خوبی بودن
  • صبر و حوصله
  • داشتن دانش و اطلاعات کامل از مشاغل، ویژگی ها و شرایط کنونی آنها در کشور
  • توانایی جستجوی اطلاعات
  • قدرت بیان مناسب جهت ایجاد انگیزه و ارائه مناسب توضیحات به مراجعان
  • توانایی هدف گذاری و برنامه ریزی برای رسیدن به اهداف تعیین شده برای مراجعان
  • مهارت کار با کامپیوتر به خصوص استفاده از اینترنت برای جمع آوری اطلاعات مورد نیاز

 

 تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل

از آنجا که مشاوره شغلی هنوز به صورت حوزه ای کاملا تخصصی و مجزا شناخته نشده است، معمولا مشاوره شغلی در کنار مشاوره های دیگر تحصیلی، رفتاری و… به افراد داده می شود.

علاقه مندان به این شغل می توانند در رشته های کارشناسی راهنمایی و مشاوره و برخی گرایش های روانشناسی یا کارشناسی ارشد مشاوره (به خصوص گرایش مشاوره شغلی)، مشاوره و راهنمایی یا برخی گرایش های روانشناسی تحصیل کنند.

بازارکار و آینده شغلی مشاور شغلی

مشاور شغلی می تواند در بخش دولتی و خصوصی در مدارس، دانشگاه ها، شرکت ها و مراکز مشاوره کار کند. در صورت داشتن تجربه و سرمایه کافی می تواند به طور مستقل کارکرده و یک مرکز مشاوره شخصی راه اندازی کند. برای آگاهی از شرایط آن روی لینک زیر کلیک کنید :

شرایط تاسیس مرکز مشاوره

در خصوص وضعیت استخدام و بازارکار فعلی مشاوران شغلی در کشور اطلاعات درستی در دسترس نمی باشد. ولی با توجه به گرایشات جدید دانش آموزان و والدین آنها در یافتن رشته تحصیلی و شغل مناسب و همچنین تمایل سازمانها به استفاده از مشاوران شغلی برای رفع مشکلات شغلی و یافتن جایگاه مناسب شغلی کارکنان در سازمان، انتظار می رود در سال های آتی بازارکار مناسبی پیش روی مشاوران شغلی باشد.

وضعیت استخدام این شغل در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام مشاوران شغلی بین سال های ۲۰۱۲ تا ۲۰۲۲، رشد ۱۲ درصدی خواهد داشت. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل ۱۱ درصد می باشد.

میزان درآمد مشاور شغلی

مشاوران شغلی که به صورت تخصصی در این حوزه فعالیت کنند، در کشور ما محدود هستند و عموما مشاوران در حوزه های مختلف از جمله تحصیلی، شغلی و … فعالیت می کنند. در خصوص میزان درآمد مشاوران در کشور اطلاعات و آمار درستی در دسترس نمی باشد. تعدادی از مشاوران در استخدام سازمان ها و مؤسسات دولتی می باشند و میزان حقوق و دستمزد دریافتی آنها از قانون مدیریت خدمات کشوری تبعیت می نماید. برخی از مشاوران در بخش های خصوصی استخدام شده و فعالیت می کنند. افرادی که خود مرکر مشاوره دایر می کنند نیز با توجه به میزان فعالیت، کیفیت خدمات و در نهایت تعداد مراجعان خود، درآمدهای متفاوتی را می توانند کسب کنند.

میزان درآمد مشاور شغلی در برخی کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – میزان متوسط درآمد سالانه این شغل در سال ۲۰۱۰، ۵۳٫۳۸۰ دلار (برای همه مشاغل ۳۳٫۸۴۰ دلار) و مطابق با آخرین آمارها در سال ۲۰۱۳، ۵۳,۶۰۰ دلار بوده است.

انگلستان – در این شغل افراد تازه کار با حقوق سالانه بین ۲۷٫۰۰۰ تا ۳۳٫۰۰۰ دلار شروع به کار می کنند. افراد با تجربه سالانه بین۳۵٫۰۰۰ تا ۴۱٫۰۰۰ دلار و مدیران این حوزه حدود ۵۳٫۰۰۰ دلار حقوق می گیرند .

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

ENFJ این تیپ شخصیتی دوست دارند به دیگران کمک کنند تا از زندگی خود لذت ببرند. آنها درمانگرهای بانفوذ و گرمی هستند که راه حل ها و انتخاب های احتمالی را به خوبی تشخیص و به مراجعان خود ارائه می دهند.

INFJ این تیپ شخصیتی دوست دارد از دانش و ایده های خود برای کمک به دیگران استفاده کند. این افراد علاقه دارند که ارتباطات فردی (دو نفره) و عمیق با دیگران برقرار کنند که در این شغل شرایط آن وجود دارد.

ENFP  این تیپ شخصیتی مشاورانی دلسوز، مهربان، خلاق و حمایتگر هستند. آنها می توانند روی دیگران تاثیر زیادی بگذارند. با انرژی زیادی که دارند، انگیزه لازم برای تغییرات مثبت در زندگی را به مراجعان خود می دهند.

INFP  این تیپ شخصیتی دوست دارد به دیگران کمک کند در زندگی شان به رشد و فراست بیشتری دست پیدا کند. او در حوزه مشاوره و راهنمایی بسیار موفق عمل می کند.

ENTJ این تیپ شخصیتی از استقلال و تنوع این شغل لذت برده و دوست دارد با انواع مردم در مشاغل مختلف سر و کار داشته باشد. او معمولا محیطی چالشی با طرح های خلاق و جلسات پویا بوجود می آورد.

معرفی شغل معلم کودکان خاص

اگر دوست دارید به دانش آموزان ناتوان یا کم توان کمک کنید و به آموزش هم علاقه دارید، این شغل برای شما مناسب است.

معلم کودکان استثنایی (خاص) به دانش آموزانی که مشکل یا ناتوانی دارند، آموزش می دهند. این آموزش به صورت گروهی و یا فردی می باشد. کودکان خاص مانند همه بچه های کشور، حق یادگیری و پرورش توانمندی ها و استعدادهای خود را دارند که بار اصلی این وظیفه بر دوش معلمان کودکان خاص می باشد.

این معلمان برای آموزش کودکان خاص معمولا آنها را بر مبنای تفاوت های ارتباطی، حسی، رفتاری، جسمانی و… طبقه بندی می کنند و بر اساس آن برنامه ریزی آموزشی انجام می دهند. آموزش به این افراد در مقایسه با همسالان آنها سخت تر است. این معلم باید رفتارهای غیر متعارف و گاهی بد بچه ها را تحمل کرده و صبور باشد. کودکان و دانش‌آموزان خاص (استثنایی) به پنج گروه عقب‌مانده ذهنی و معلول جسمی، ناشنوا و نیمه‌شنوا، نابینا و نیمه‌بینا، ناسازگار و تیزهوش تقسیم می‌شوند و در هر گروه شرایط خاصی برای تعلیم و تربیت آنها وجود دارد . آنها دارای تفاوت های فردی و نیازهای آموزشی و یادگیری متعددی هستند که کار آموزش را برای معلمان آنها بسیار مشکل می کند.

آموزش و پرورش کودکان خاص برنامه خاصی نیست که تماما با برنامه های عادی آموزش و پرورش تفاوت داشته باشد. کودک خاص، دانش آموزی است که برای تامین حداکثر نیازهای تربیتی و آموزشی او، باید تغییراتی در شیوه های تربیتی و آموزشی خانواده و برنامه های مدارس عادی داده شود.

آموزش و پرورش خاص یا استثنایی به جنبه های از تعلیم و تربیت گفته می شود که جنبه استثنایی (ویژگی ها و تفاوت های فردی) و فوق العاده در آن رعایت شده باشد. به عنوان مثال کودکی که نارسائی هایی در تکلم دارد علاوه بر اینکه دروس عمومی را توسط معلم در کلاس عادی همراه با سایر دانش آموزان می آموزد، در اصلاح و رفع نارسائی خود در صحبت کردن نیاز به برنامه آموزشی ویژه ای دارد و این نیاز می بایست توسط یک معلم کودکان خاص تحت برنامه ای فوق العاده تامین گردد.

در ادامه با وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازارکار و فرصت شغلی و میزان درآمد معلم کودکان استثنایی (خاص) آشنا می شوید.

وظایف معلم کودکان خاص

کار معلم کودکان خاص آموزش به بچه هایی است که دارای مشکلات زیر هستند :

  • اختلال در یادگیری
  • ناتوانایی های جسمانی
  • نقص شنوایی یا بینایی
  • مشکلات عاطفی و رفتاری

وظایف معلم کودکان استثنایی (خاص) عبارتند از :

  • آموزش دروس متناسب با توانایی ها و نیازهای دانش آموزان خاص
  • تلاش برای شناخت و کشف توانایی ها و استعدادهای بالقوه دانش آموزان خاص
  • ایجاد ارتباط نزدیک و دوستی با دانش آموزان کم توان یا ناتوان
  • کمک به دانش آموزان در افزایش اعتماد به نفس، کسب استقلال و بهبود توانایی ها
  • نمره دهی و ارزیابی دانش آموزان
  • استفاده از ابزارهای کمک آموزشی مناسب و روش های تمرین متنوع در کلاس
  • همکاری با سایر متخصصان مانند پزشکان، گفتار درمان ها و یا روانشناسان آموزشی
  • صحبت با والدین در خصوص روند پیشرفت فرزندانشان و راهنمایی آنها برای داشتن رفتاری مناسب با بچه ها

 

مهارت و دانش مورد نیاز

  • علاقه فراوان به آموزش بچه ها به خصوص دانش آموزان خاص
  • مهارت ارتباطی عالی برای ایجاد ارتباط مناسب با دانش آموزان، والدین و…
  • خلاقیت و تسلط بر روش ها و فنون مختلف آموزشی
  • توانایی کار تیمی همراه با داشتن ابتکار عمل
  • توانایی مدیریت کلاس ها و برخورد مناسب با رفتارهای نابهنجار
  • همکاری در مراقبت شخصی از دانش آموزان خاص در صورت لزوم
  • صبر زیاد و خوش خلقی

تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل

علاقه مندان این شغل می توانند برای کسب دانش و مهارت لازم به صورت تخصصی در سطح کارشناسی در رشته های روانشناسی آموزش کودکان استثنایی، علوم تربیتی گرایش های آموزش و پرورش کودکان استثنایی و آموزش و پرورش کودکان عقب مانده ذهنی  و در سطح کارشناسی ارشد در رشته روان شناسی و آموزش کودکان استثنایی در دانشگاه های کشور تحصیل کنند.

البته در برخی موارد معلمانی هستند که در رشته های دیگر تحصیل کرده اند اما به دلیل علاقه ای که به آموزش کودکان خاص دارند، به این شغل روی آورده اند.

بازارکار و آینده شغلی معلم کودکان خاص در جهان

 وضعیت استخدام این شغل در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – پیش بینی ها نشان می دهد میزان استخدام در این شغل بین سال های ۲۰۱۲ تا ۲۰۲۲ در رده های مختلف رشد متفاوتی داشته ولی متوسط رشد آنها حدود ۶ درصد خواهد بود. در حالی که متوسط این رشد برای همه مشاغل ۱۱ درصد می باشد.

استرالیا در بازه زمانی ۵ سال گذشته میزان استخدام در این شغل رشد ۳۹٫۱ درصدی داشته و رشد زیادی در آینده برای آن پیش بینی شده است.

میزان درآمد معلم کودکان خاص در جهان

میزان درآمد این شغل در برخی کشورهای جهان عبارتند از :

آمریکا – متوسط درآمد سالانه در رده های مختلف،متفاوت است ولی میانگین آنها ۵۳٫۰۰۰ دلار (برای همه مشاغل ۳۳٫۸۴۰ دلار) در سال ۲۰۱۰ و مطابق با آخرین آمارهای سال ۲۰۱۳، حدود ۵۵٫۱۰۰ دلار بوده است.

استرالیا –  متوسط درآمد سالانه در این شغل حدود ۶۲٫۵۰۰ دلار استرالیا( قبل از کسر مالیات) می باشد.

انگلستان – متوسط درآمد سالانه در این شغل بین ۳۳٫۰۰۰ تا ۴۸٫۰۰۰ دلار می باشد.

بازارکار، درآمد و آینده شغلی معلم کودکان خاص در ایران

متأسفانه سالهاست که آمار و اطلاعات شفاف و دقیقی در خصوص جزئیات مشاغل در ایران منتشر نمی شود و دستگاههای مسؤول نیز غالباً نسبت به ارایه آمار مورد نیاز به ویژه آن دسته از اطلاعاتی که در زمینه مشاوره شغلی و هدایت تحصیلی مفیدند، واکنش درخور توجهی نشان نمی دهند. از این رو تیم کارشناسی مسیر ایرانی با هدف رفع نیاز علاقه مندان و ایجاد الگویی برای اطلاع رسانی، اقدام به تدوین اطلاعات از مراجع مختلف نموده و ضمن بررسی اطلاعات موجود، نسبت به حذف موارد نامعتبر و افزودن تحلیل های ممکن، اقدام کرده است.

اکنون نسخه اولیه راهنمای اطلاعات شغلی بازار کار ایران برای این شغل در دسترس شماست. امیدواریم با دریافت نظرات اساتید و صاحبنظران ارجمند و رفع نواقص موجود، بتوانیم روز به روز بر کیفیت و کمیت این اطلاعات بیفزاییم و به سهم خود یاریگر دوستان و همراهان عزیز باشیم.
آنچه در این راهنمای شغلی به شما تقدیم کرده ایم

جایگاه آموزش و پرورش در بکارگیری معلمان خاص نگاهی به آمارهای کودکان و مدارس استثنائی
وضعیت فعلی معلمان از نظر نوع استخدام
وضعیت استخدام جدید معلمان
وضعیت کلاسها و دانش آموزان استثنائی
وضعیت حقوق، مزایا و رفاهیات
امتیازات ویژه معلمان کودکان خاص
مشکلات و تنگناهای این معلمان
راههای درک بهتر شغل معلم کودکان استثنائی
مصاحبه با یکی از معلمان کودکان خاص (استثنائی)

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

ESFJ این تیپ شخصیتی دوست دارد با دانش آموزان جوان تر و کودکان با نیازهای ویژه کار کند و مهارت های اولیه را به اشخاص بیاموزد.

 ISFJ این تیپ شخصیتی به آموزش علاقه دارد زیرا می تواند به دیگران کمک کند و تاثیر مثبتی روی جامعه بگذارد. او اغلب ترجیح می دهد در مدارس ابتدایی تدریس کند.

ESFP این تیپ شخصیتی کار آموزش و معلمی را دوست دارد به خصوص به کودکان و دانش آموزان ابتدایی. او علاقه مند است مهارت های اولیه را به آنها یاد داده و به بچه ها کمک کند به سازگاری بیشتری در زندگی برسند.

ISFP این تیپ شخصیتی از ارائه خدمت به دیگران و رفع نیازهای آنها لذت می برد.

معلم

اگر بچه ها را دوست دارید و می خواهید به آنها در مسیر موفقیت کمک کنید، این شغل برای شما مناسب است.

معلمی عشق است. معلمی هنر آموختن است، آموختن دانش و مهارت های زندگی به فرزندان این کشور. معلم سازنده نسل های آینده هر کشوری می باشد. این شغل یکی از مهم ترین و ارزشمند ترین مشاغل در دنیا به حساب می آید.

معلم باید زمان زیادی از وقت خود را با بچه ها گذرانده، اشتیاق زیادی به آموزش داشته و از مهارت های ارتباطی خوبی برخوردار باشد. او باید صبور و خوش اخلاق بوده و روابط خوب و نزدیکی با بچه ها و والدین آنها برقرار کند.

شغل معلمی یکی از سخت ترین کارها می باشد. معلم با دانش آموزان مختلف که هر کدام فرهنگ، رفتار، استعداد و توان یادگیری متفاوتی دارند، سر و کار داشته و استرس های زیادی را باید تحمل کند. او همزمان کارهای زیادی را باید انجام  دهد: تدریس، کنترل و حفظ آرامش دانش آموزان ، مشاوره، ایجاد ارتباط نزدیک و دوستانه با دانش آموزان به خصوص دانش آموزان کم انگیزه و…. کار معلمی فقط یک شغل نیست زیرا با روح، فکر و ذهن انسان ها در ارتباط است. معلم باید مسایل و مشکلات مالی، خانوادگی، عاطفی و … خود را کاملا کنار گذاشته و با ظاهر و روحیه ای مناسب وارد کلاس درس شود. او نباید اجازه دهد این موارد، ذره ای روی کیفیت کار او در کلاس تاثیر منفی بگذارد.

یک ویژگی مهم و بنیادی در هر معلمی، به روز بودن و همگامی با تغییرات تکنولوژی، فرهنگی، اجتماعی و … می باشد. معلم باید با آخرین روش های آموزشی دنیا آشنا بوده  و در حد توان آنها را بکار گیرد. او باید سعی کند دروس مختلف را به صورت کاربردی به دانش آموزان آموزش دهد. متاسفانه در کشور ما این امر بسیار ضعیف است. سیستم آموزشی کشور نیاز به یک تغییر بنیادین دارد و باید خود را از روش های سنتی موجود جدا کند تا بتواند پاسخگوی مناسبی برای نسل امروزی باشد. دانش آموزان فعلی کشور نسبت به چندین سال قبل تغییرات زیادی از لحاظ بهره هوشی، استعداد و توانایی، رفتار و… کرده اند اما متاسفانه بخش آموزش متناسب با آنها تغییر نکرده است.

در سیستم آموزشی ما سطوح مختلف شامل پیش دبستان، دبستان، راهنمایی و دبیرستان وجود داشته که هر کدام ویژگی های خاص خود را دارد. در سطح دبیرستان، به معلمان معمولا دبیر گفته می شود. با توجه به ویژگی دانش آموزان هر سطح، معلمان آن هم خصوصیات ویژه ای دارند. مثلا در سطح پیش دبستان، معلم باید بچه ها را برای ورود به سیستم آموزشی کشور آماده کند. یا مثلا در دوره راهنمایی، بیشتر دانش آموزان در سن بلوغ هستند و معلم باید با درنظرگرفتن این موضوع و کسب آگاهی های لازم، رفتارهای مناسبی را در برخورد با آنها بروز دهد.

ساعت کاری معلم معمولا به صورت تمام وقت است. برخی معلمان بعد از ساعات کاری خود به تدریس های خصوصی، برنامه ریزی دروس و شرکت در برخی جلسات با مسئولان آموزشی و یا والدین می پردازند. البته برخی نیز به دلیل کافی نبودن حقوق دریافتی، به شغل دوم روی می آورند. توجه به این نکته ضروری است که معلمان مدارس در سه ماه تابستان تعطیل هستند که این یکی از مزایای این شغل محسوب می شود.محل کاری معلمان در مدارس مختلف و برای برخی سایر مراکز آموزشی هم می باشد.

در ادامه با وظایف، دانش و مهارت مورد نیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازار کار و فرصت شغلی و میزان حقوق و درآمد معلم آشنا می شوید.
 

وظایف معلم

  • برنامه ریزی دروس و تهیه محتوای درسی
  • تدریس و آموزش دروس به دانش آموزان
  • نمره دادن و ارزیابی کارهای دانش آموزان
  • مدیریت رفتار دانش آموزان و برخورد مناسب با آنها
  • توجه به مشکلات و مسایل شخصی دانش آموزان و کمک به رفع آنها
  • همکاری با متخصصانی مانند روانشناسان آموزشی یا مددکاران اجتماعی
  • ارتباط داشتن و صحبت با والدین در خصوص فرآیند پیشرفت بچه ها
  • شرکت در جلسات مدرسه

مهارت و دانش مورد نیاز

 

  • داشتن علاقه و اشتیاق زیاد به آموزش
  • توانایی خوب در تدریس
  • توانایی ایجاد و گسترش روابط خوب با دانش آموزان، والدین، مسئولان مدرسه و…
  • تعهد کاری زیاد و رعایت برابری بین دانش آموزان
  • توانایی کار تیمی همراه با داشتن ابتکار عمل
  • ایجاد انگیزه و شوق یادگیری در دانش آموزان
  • توانایی سازماندهی و مدیریت زمان
  • توانایی مدیریت کلاس و برخورد صحیح با رفتارهای نامناسب
  • صبر و خوش خلقی

 

 تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل معلمی

برای معلم شدن باید تحصیلات دانشگاهی داشت. داوطلبان شغل معلمی می توانند در دانشگاه های وابسته به وزارت آموزش و پرورش (دانشگاه های فرهنگیان (مراکز تربیت معلم سابق) و شهید رجایی) در رشته مورد علاقه خود تحصیل کنند. جذب نیرو در آموزش و پرورش از بین فارغ التحصیلان این دانشگاه ها صورت می گیرد.

گاهی بر مبنای نیاز موجود، از بین فارغ التحصیلان دانشگاه های دیگر در رشته های مختلف، برای شغل معلمی استخدام صورت می گیرد که این افراد باید دوره های مهارت آموزی لازم را گذرانده و صلاحیت های حرفه ای مورد نیاز را کسب کنند.

برای استخدام در آموزش و پرورش باید از طریق آگهی های استخدامی که انتشار می یابد، با شرایط آن آشنا و بعد اقدام کرد. برای تدریس در مدارس غیر انتفاعی نیز می توان به آنجا مراجعه و درخواست استخدام خود را به مسئولان مدارس ارائه داد.
 

بازارکار و آینده شغلی معلم

معلم می تواند در انواع مدارس دولتی و غیر انتفاعی تدریس کند. همچنین تدریس خصوصی و یا تدریس در مراکز آموزشی هم فرصت های کاری است که برای او وجود دارد. با کسب تجربه و سابقه کاری، می تواند به سمت های معاون و مدیر مدرسه و یا پستی دیگر در اداره آموزش و پرورش دست یابد.

در خصوص وضعیت بازارکار و استخدام معلمان در کشور اطلاعات موثقی در دسترس نیست. استخدام معلمان رسمی در سال های اخیر بسیار کاهش یافته و در عوض از معلمان شرکتی و حق التدریسی استفاده شده است. معلمان در سال های اخیر با مسایل و مشکلات زیادی در کشور روبرو بوده اند. برخی از آنها که هنوز نیز رفع نشده اند عبارتند از  :

  • ناکافی بودن حقوق و مزایای معلمان با در نظرگرفتن اهمیت و حساسیت کارشان
  • دو شغله بودن بسیاری از معلمان
  • نبود امکانات و تجهیزات آموزشی کافی در مدارس به خصوص هنرستان ها به ویژه در شهرستان ها و در نتیجه آموزش دروس به  دانش آموزان به صورت صرفا تئوری
  • وجود مشکلات زیاد در روند استخدام معلمان حق التدریسی
  • و …

وضعیت استخدام معلم در برخی کشورهای جهان به شرح زیر است :

آمریکا – رشد متفاوتی برای میزان استخدام معلمان دوره های مختلف پیش بینی شده است.

استرالیا میزان استخدام معلمان دوره های مختلف رشد متفاوتی داشته اند ولی برای سال های آتی رشد خوبی برای همه آنها پیش بینی شده است.

حقوق و درآمد معلم

آمار صحیح و دقیقی از میزان حقوق معلم در دسترس نمی باشد. درآمد معلمان مدارس دولتی و غیر انتفاعی با یکدیگر متفاوت است. برخی از معلمان هم که علاوه بر کار اصلی خود در مدارس تدریس خصوصی می کنند، با توجه به دانش و تخصص خود، درآمدهای متفاوتی نیز از این راه کسب می کنند. با توجه به نرخ هر ساعت تدریس خصوصی و تعداد شاگردان خصوصی معلمان، این درآمدها برای برخی معمولی و برای برخی بسیار خوب است.

سال هاست که در کشور بر سر میزان حقوق رسمی معلمان و نحوه پرداخت آن بحث و گفتگوهایی وجود دارد. اشکالات زیادی به نظام پرداخت حقوق فعلی معلمان از سوی کارشناسان مختلف وارد شده است. با توجه به این موارد چندی است که بحث تغییر نظام پرداخت ها و رتبه بندی که زیر مجموعه سند تحول بنیادین در آموزش و پرورش است، مطرح می باشد.

بر اساس این نظام جدید، مبنای پرداخت به معلمان دیگر لزوما قانون مدیریت خدمات کشوری نمی باشد و تصمیمات براساس آیین نامه هایی خواهد بود که توسط وزارت آموزش و پرورش پیشنهاد و حسب مورد به تصویب دولت می رسد. در نظام رتبه بندی معلمان، چهار رتبه برای آنها در نظر گرفته شده که عواملی مانند سوابق و مدرک تحصیلی، شرکت معلمان در فعالیت‌های مدرسه، داشتن مقالات علمی و پژوهشی، خدمت در مناطق محروم و … در رتبه بندی و ارتقای رتبه معلمان موثر است. همچنین لازم به ذکر است حقوق این افراد از رتبه دوم به بالا، افزایش چشمگیری خواهد داشت. البته این طرح هنوز به تصویب نهایی نرسیده است.

در این بخش میزان درآمد معلم در برخی کشورهای جهان آورده شده که عبارتند از :

آمریکا – برای معلمان دوره های مختلف متفاوت است ولی متوسط درآمد سالانه آنها حدود۵۵٫۰۰۰ دلار در سال ۲۰۱۳ می باشد.

استرالیا – برای معلمان دوره های مختلف متفاوت است ولی متوسط درآمد سالانه آنها حدود ۶۰٫۰۰۰ دلار استرالیا ( قبل از کسر مالیات) می باشد.

انگلستان – متوسط درآمد سالانه معلمان بین ۳۲٫۵۰۰ تا ۴۸٫۰۰۰ دلار می باشد.

شخصیت های مناسب این شغل

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

ENFJ این تیپ شخصیتی دوست دارند به دیگران کمک کنند تا رشد کنند. آنها دوست دارند با اشخاص سر و کار داشته و بیشتر مطالبی را تدریس کنند که بتوانند به معنای آنها توجه داشته باشند مانند هنر.

INFJ  این تیپ شخصیتی دوست دارد از دانش و ایده های خود برای کمک به دیگران استفاده کند. این افراد علاقه دارند که ارتباطات فردی (دو نفره) و عمیق با دیگران برقرار کنند که در این شغل شرایط آن وجود دارد. این تیپ شخصیتی بیشتر مناسب معلمی در سطح دبیرستان و عموما  تدریس دروس هنر، موسیقی، زبان و علوم اجتماعی می باشند.

ENFP  این تیپ شخصیتی مشاورانی دلسوز، مهربان، خلاق و حمایتگر هستند. آنها می توانند روی دیگران تاثیر زیادی بگذارند. با انرژی زیادی که دارند، انگیزه لازم برای تغییرات مثبت در زندگی را به دانش آموزان خود می دهند. این گروه از معلمان در آموزش دروس هنر و زبان توانمندتر هستند.

INFP  این تیپ شخصیتی دوست دارد به دیگران کمک کند در زندگی شان به رشد، دانش و فراست بیشتری دست پیدا کند. او از فرآیند آموزش و  یادگیری لذت می برد.

ESTJ این تیپ شخصیتی دوست دارد در دنیای حقیقی کار کرده و کارهای ملموس انجام دهد. همچنین کار کردن مطابق با رویه ها و مقررات موجود را می پسندد و دوست دارد در موضع قدرت و سرپرستی باشد و نتیجه کار خود را به صورت واقعی و ملموس ببیند.

ISTJ   این تیپ شخصیتی از کارهای آموزشی به خصوص در حوزه مسایل فنی (مانند ریاضیات) لذت می برد.

ESFJ این تیپ شخصیتی دوست دارد با دانش آموزان جوان تر و کودکان کار کند و مهارت های اولیه را به اشخاص بیاموزد.

ISFJ این تیپ شخصیتی به آموزش علاقه دارد زیرا می تواند به دیگران کمک کند و تاثیر مثبتی روی جامعه بگذارد. او اغلب ترجیح می دهد در مدارس ابتدایی تدریس کند.

ESFP این تیپ شخصیتی کار آموزش و معلمی را دوست دارد به خصوص به کودکان و دانش آموزان ابتدایی. او علاقه مند است مهارت های اولیه را به آنها یاد داده و به بچه ها کمک کند به سازگاری بیشتری در زندگی برسند.

ISFP این تیپ شخصیتی از ارائه خدمت به دیگران و رفع نیازهای آنها لذت می برد.

استاد دانشگاه

اگر به تدریس در بالاترین سطح آن یعنی سطح آکادمیک علاقه مندید و یا اگر مایلید با تحقیق و پژوهش در دانشگاهها و دیگر مراکز آموزش عالی مرزهای دانش را درنوردید، باید گفت این شغل مناسب شماست!

این نکته قابل ذکر است که اگرچه عنوان ” عضو هیئت علمی ” یا ” مدرس دانشگاه” برای این شغل دقیق تر از عنوان “استاد دانشگاه” بوده و به عبارتی استاد دانشگاه یکی از مراتب عضو هیئت علمی است، اما در این متن گاهی از عبارت “استاد دانشگاه” که در نگاه عموم  رایج تر می باشد، استفاده شده است.

همچنین یک عضو هیئت علمی ممکن است در یک مرکز آموزش عالی غیر از دانشگاه (نظیر پژوهشگاه، پژوهشکده، سازمان، شرکت دانش بنیان و نظایر آن) مشغول به کار شود که باز هم به جهت عمومیت فعالیت در دانشگاه، عنوان استاد دانشگاه به آن داده شده است. در هر حال شرایط کلی و تعاریف زیر به طور معمول در اکثر سازمان ها صدق می کند.

در یک دسته بندی کلی، اساتید دانشگاه به دو گروه آموزشی و پژوهشی تقسیم بندی می شوند. بخش عمده فعالیت اساتید آموزشی تدریس و بخش کوچکتری از آن تحقیق و پژوهش است. در حالی که برای اساتید پژوهشی شرایط برعکس بوده و عمده کار آنها پژوهش می باشد.

از نظر دسته بندی علمی نیز می توان اساتید دانشگاه ( اعضای هیئت علمی ) را در ۴ گروه جای داد که به ترتیب عبارتند از مربی، استادیار، دانشیار و استاد. به طوری که به صورت معمول، یک فرد با مدرک کارشناسی ارشد و در بدو خدمت در مرتبه مربی و فردی با مدرک دکترا ( بسته به سابقه خدمت و فعالیت های علمی، پژوهشی و اجرایی او) در یکی از مراتب سه گانه بعدی قرار می گیرد. بدیهی است که هر عضو هیئت علمی تمایل به پیشرفت و ارتقاء به مرتبه بالاتر و استادی دارد و این یعنی تلاش مستمر برای به روز نگه داشتن معلومات و ارایه فعالیت های علمی لازم مثل ارایه طرح پژوهشی، تالیف مقاله و کتاب، شرکت در کنفرانس و… و این رمز پویایی علمی یک دانشگاه است.

ساعت کاری یک استاد دانشگاه به طور معمول و در ابتدای کار ۴۰ ساعت در هفته ( ۸ ساعت در روز) و تمام وقت است. (برای اساتید گروه پزشکی تحت شرایطی این میزان تا ۵۶ ساعت در هفته افزایش می یابد که به آن طرح تمام وقت جغرافیایی می گویند). به تدریج و با بالا رفتن سطح علمی فرد، از این میزان ساعت موظف کاسته می شود و بنابراین “استاد” دانشگاه موظفی کمتر و وقت آزادتری خواهد داشت. ساعات موظف عضو هیئت علمی همانطور که بیان شد باید صرف تدریس، تحقیق، فعالیت های مدیریتی و اجرایی و پاسخگویی به دانشجویان و راهنمایی آنان و نیز ارتقاء علمی خود از طریق مطالعه، تألیف و … شود.

معمولاً چند استاد دانشگاه که در یک رشته تحصیلی یا تخصصی مشترکند، تشکیل یک گروه آموزشی را می دهند. یک دانشکده مرکب از چندین گروه آموزشی است و وظیفه هماهنگی بین اعضای یک گروه آموزشی را فردی با عنوان “مدیر گروه” بر عهده دارد.

در ادامه با وظایف، دانش و مهارت های موردنیاز، تحصیلات لازم و نحوه ورود به شغل، بازارکار و فرصت شغلی، میزان درآمد شغل استاد دانشگاه و برخی از اساتید برتر آشنا می شوید.

وظایف استاد دانشگاه

  • تهیه طرح درس (برنامه تدریس) منطبق بر سرفصل دروس دانشگاه
  • تدریس سرفصل های تعیین شده و راهنمایی دانشجویان و رفع اشکالات آنها
  • ارزیابی آموخته های دانشجویان و تعیین نمرات آنها
  • همراهی و هدایت دانشجویان در فعالیت های علمی هر درس (پروژه، آزمایشگاه، بازدید علمی و …)
  • تلاش برای توسعه رشته های دانشگاهی در مقاطع مختلف
  • هماهنگی و همکاری با مسؤولین دانشگاه در جهت پیشبرد اهداف علمی و شرکت در جلسات مربوطه
  • به روز نگه داشتن دانش خود از طریق شرکت در فعالیت های علمی و ارایه مقالات و تحقیقات علمی و پژوهشی

 

مهارت  و دانش مورد نیاز

  • علاقه مندی به امر تدریس، آموزش و پژوهش
  • توانایی ارتباط با جوانان و درک ویژگی ها، استعدادها و توانمندی های آنان
  • توانایی مدیریت کلاس های درس دانشگاهی
  • داشتن مدرک تحصیلی مناسب (به شرح زیر)
  • تسلط بر فناوری ها و تخصص های ویژه رشته تحصیلی خود و آشنایی با تحولات علم روز دنیا در آن رشته

 

تحصیلات لازم و  نحوه ورود به شغل

در حال حاضر در عمده رشته ها به ویژه در کلان شهرها داشتن مدرک دکترای تخصصی(PhD) و یا دانشجوی مقطع دکترا بودن، شرط اصلی ورود به شغل استاد دانشگاه است. در برخی دانشگاه های غیر انتفاعی، پیام نور، علمی – کاربردی و همچنین در بسیاری از دانشگاه های شهرستان ها و یا برای برخی رشته های خاص که فارغ التحصیل دکترای کمتری دارد، از فارغ التحصیلان توانمند کارشناسی ارشد برای استاد دانشگاهی استفاده می شود.(مقاله  “شما هم می توانید استاد دانشگاه شوید” را در این مورد ببینید).

بازارکار، درآمد و آینده شغلی استاد دانشگاه در ایران

متأسفانه سالهاست که آمار و اطلاعات شفاف و دقیقی در خصوص جزئیات مشاغل در ایران منتشر نمی شود و دستگاههای مسؤول نیز غالباً نسبت به ارایه آمار مورد نیاز به ویژه آن دسته از اطلاعاتی که در زمینه مشاوره شغلی و هدایت تحصیلی مفیدند، واکنش درخور توجهی نشان نمی دهند. از این رو تیم کارشناسی مسیر ایرانی با هدف رفع نیاز علاقه مندان و ایجاد الگویی مناسب برای اطلاع رسانی، اقدام به تدوین اطلاعات از مراجع مختلف نموده و ضمن بررسی اطلاعات موجود، نسبت به حذف موارد نامعتبر و افزودن تحلیل های ممکن، اقدام کرده است.

اکنون کتاب الکترونیک راهنمای اطلاعات شغلی بازار کار ایران برای شغل استاد دانشگاه به تفکیک دانشگاههای فراخوان جذب هیات علمی وزارت علوم و فراخوان جذب دانشگاه آزاد در دسترس شماست.، از سوالات و پیامهای دریافتی و نیاز دوستان و علاقه مندان و صاحبنظران استفاده شایانی شده، اما همچنان در راستای ارایه خدمات بهتر به خوانندگان خوب مسیر ایرانی امیدواریم با دریافت نظرات اساتید و صاحبنظران ارجمند و رفع نواقص موجود، بتوانیم روز به روز بر کیفیت و کمیت این اطلاعات بیفزاییم و به سهم خود یاریگر دوستان و همراهان عزیز باشیم.

بخشی از آنچه در راهنمای شغلی ویژه گروه غیرپزشکی ارایه شده است

تعاریف و اصطلاحات ضروری نگاهی به آمارهای آموزش عالی
مراحل و نکات استخدام در دانشگاههای دولتی
مراحل و نکات استخدام در دانشگاه آزاد
شرایط کلی لازم برای ورود به این شغل
نکاتی در خصوص فراخوان ها و بورس
جدول نیازهای آخرین فراخوان ها (عادی-بورسیه)
توصیه هایی برای دارندگان مدرک کارشناسی ارشد
مشکلات و تنگناهای این شغل
تشخیص واقعی یا کاذب بودن علاقه به این شغل
نکات مربوط به شرایط سنی، معدل، امتیاز ویژه نخبگان، استعداد درخشان، ایثارگری،…
جدول کامل میزان حقوق اساتید دانشگاه (به تفکیک سابقه خدمت) با توضیحات تکمیلی
معیارهای مورد نظر داوران در جلسه مصاحبه علمی و مصاحبه عمومی به همراه امتیازات مربوطه (توضیح)

بنابراین اگر قصد دارید:

  • برای دانشگاه رشته مناسب را انتخاب کنید؛
  • یا اینکه فرزند کنکوری دارید و می خواهید به او برای انتخاب رشته کمک مؤثرتری نمایید؛
  • و یا اگر فارغ التحصیل رشته های تحصیلات تکمیلی هستید و قصد ورود به بازار کار را دارید

فرصت تهیه این مجموعه ارزشمند را از دست ندهید. کافی است روی هر یک از دو لینک زیر کلیک کنید و اطلاعات تکمیلی و محتویات را مطالعه فرمایید و سپس در صورت تمایل خرید کنید.

شخصیت های مناسب این شغل
آمریکا – درآمد سالیانه یک استاد دانشگاه (University Professor ) در این کشور در سال ۲۰۱۶ میلادی،۸۹,۰۰۰ دلار آمریکا اعلام شده است.

انگلستان – درآمد سالیانه یک استاد دانشگاه (University Professor ) در این کشور در سال ۲۰۱۶ میلادی، ۶۶,۳۱۷ پوند اعلام شده است.

کانادا – درآمد سالیانه یک استاد دانشگاه (University Professor ) در این کشور در سال ۲۰۱۶ میلادی، ۹۳,۳۸۸ دلار کانادا اعلام شده است.

استرالیا – درآمد سالیانه یک استاد دانشگاه (University Professor ) در این کشور در سال ۲۰۱۶ میلادی، ۱۵۰,۰۶۶  دلار استرالیا اعلام شده است.

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

شخصیت های مناسب این شغل بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

ENFJ این تیپ شخصیتی دوست دارند به دیگران کمک کنند تا رشد کنند. آنها دوست دارند با اشخاص سر و کار داشته و بیشتر مطالبی را تدریس کنند که بتوانند به معنای آنها توجه داشته باشند مانند علوم انسانی.

INFP  این تیپ شخصیتی دوست دارد به دیگران کمک کند در زندگی شان به رشد، دانش و فراست بیشتری دست پیدا کند. او از فرآیند آموزش و یادگیری لذت می برد به خصوص در حوزه های هنر و علوم انسانی.

ENTJ این تیپ شخصیتی از استقلال و تنوع این شغل لذت برده و دوست دارد با انواع مردم در مشاغل مختلف سر و کار داشته باشد. او معمولا محیطی چالشی با طرح های خلاق و جلسات پویا بوجود می آورد. این تیپ شخصیتی از آموزش دادن افراد با انگیزه و مشتاق لذت می برد.

INTJ این تیپ شخصیتی علاقه مند به تدریس در سطح عالی و دانشگاهی است زیرا تدریس در دانشگاه اغلب در زمینه های نظریه های پیچیده با دیدگاه های فراگیرتر است. او همچنین علاقه دارد در محیطی کار کند که بتوان میزان دانش و صلاحیت خود را افزایش دهد.

INTP این تیپ شخصیتی به محیط جذاب آکادمیک علاقه دارد. کاری همراه با بررسی و پژوهش و بدور از بوروکراسی و مقررات اضافی مطلوب او می باشد.

مهندس راه آهن

حمل و نقل یکی از عوامل اصلی و تعیین کننده در دنیای امروز است که در اقتصاد، فرهنگ و در همه شئون اجتماعی جوامع، نقش چشمگیر و حیاتی دارد. در میان انواع حمل ‌و نقل، حمل‌ و نقل ریلی از مزیت ‌های بسیاری برخوردار است و کشورهای صنعتی و نیمه‌ صنعتی از گذشته های دور به این پدیده پرارزش پرداخته و شبکه حمل و نقل خود را با حمل و نقل ریلی تجهیز کرده‌اند. تاجایی که امروزه خیلی از کشورها به مرحله‌ای رسیده‌اند که چندان به دنبال توسعه کمّی نیستند بلکه به دنبال هماهنگ کردن و هم سو کردن صنعت حمل و نقل ریلی با دیگر پدیده‌ های علمی و صنعتی پیشرو مانند الکترونیک و سیستم ‌های ارتباط جمعی می‌ باشند. در واقع هدف آن ها رسیدن سریع از مبدا به مقصد و امکان جابجایی پرحجم مسافر و کالا است.

مهندسی راه آهن از مهم ترین و اصلی ترین تخصص های لازم جهت ایجاد، نگهداری و توسعه سیستم حمل و نقل ریلی هر کشور محسوب می شود. مهندس راه آهن به برنامه ریزی، طراحی، مدیریت، ساخت و نگهداری خطوط ریلی، انواع ماشین های ریلی و سیستم حمل و نقل ریلی می پردازد.

مهندسان راه آهن هر یک دارای تخصص ویژه ای می باشند. در کشور ما سه تخصص اصلی وجود دارد که مهندسی خط و سازه های ریلی، مهندسی ماشین های ریلی و مهندسی سیستم حمل و نقل ریلی می باشند.

مهندسی خط و سازه‌های ریلی در طراحی، نظارت، اجراء و تعمیر و نگهدارى خطوط و ابنیه فنی راه آهن تخصص دارد. منظور از خطوط،  مسائل زیرسازى و روسازى راه‌آهن مانند خاک‌برداری، خاک‌ریزی، بدنهٔ راه، ریل و … و منظور از ابنیه، سازه‌هاى فنى موجود در راه‌آهن مانند پل، تونل، دیوار حائل و ضامن، ساختمان ایستگاه، انبار و … می باشد.

مهندس ماشین های ریلی در طراحی، ساخت و نگهداری ناوگان ریلی از جمله واگن های باری و مسافری، لوکوموتیوها، ماشین آلات ریلی، سیستم های ترمز، سیستم های انتقال نیرو و… تخصص دارد. در واقع‌ مهندس‌ ماشین‌های ریلی‌ یک‌ مهندس‌ مکانیک‌ است‌ که‌ تخصص‌ ویژه‌ در زمینه‌ راه‌آهن‌ دارد و به همین دلیل آمادگی حل مشکلات صنعت راه‌آهن مثل مشکلات طراحی و ساخت قطعات را دارد.

کار اصلی مهندس حمل و نقل ریلی برنامه‌ریزى و بهره‌بردارى بهینه از منابع، امکانات و تجهیزات حمل و نقل ریلى مانند ایستگاه، خط، لوکوموتیو، واگن و …می باشد. در حقیقت‌ فعالیت‌ یک‌ مهندس‌ حمل و نقل ریلی‌ به‌ دو بخش‌ عمده‌ قبل‌ از طراحی‌ خط‌ راه‌آهن‌ و بعد از طراحی‌ خط‌ تقسیم‌ می‌شود. ‌ در مرحله‌ نخست‌ مهندس‌ حمل و نقل ریلی‌ حجم‌ مسافر و کالایی‌ که‌ در خط‌ مورد نظر جا به‌ جا خواهد شد، پیش‌بینی‌ کرده‌ و بررسی‌ می‌کند که‌ آیا تأسیس‌ این‌ خط‌ به‌ صرفه‌ می‌باشد یا خیر. در مرحله‌ بعد نیز به‌ طراحی‌ و برنامه‌ریزی‌ حرکت‌ قطارها می‌پردازد تا تأخیر زمانی‌ قطارها به‌ پایین‌ترین‌ حد امکان‌ برسد و هزینه‌های‌ راه‌آهن‌ کمتر شود. به‌ عبارت‌ دیگر بخش‌ حمل و نقل ریلی‌، بخش‌ نرم‌افزاری‌ راه‌آهن‌ است‌.

محل کار و شرایط استخدام مهندس راه آهن با توجه به تخصص او متفاوت است. برخی از آنها طراحی می کنند. برخی در کارخانه ها و برخی نیز در محیط های خارج از شهر، بیابانی و کوهستانی مشغول به کار می شوند.

در ادامه با وظایف مهندس راه آهن، دانش و توانمندی های مورد نیاز مهندس راه آهن، تحصیلات لازم برای ورود به شغل مهندسی راه آهن، آینده شغلی، بازارکار و درآمد مهندس راه آهن آشنا می شوید.

وظایف مهندس راه آهن

با توجه به نوع تخصص و گرایش مهندس راه آهن، وظایف آنها متفاوت است. به طور کلی وظایف مهندس راه آهن عبارتند از :

  • طراحی، ساخت و نگهداری ناوگان ریلی (مهندس ماشین های ریلی)
  • برنامه‌ریزى و بهره‌بردارى بهینه از منابع، امکانات و تجهیزات حمل و نقل ریلى (مهندس حمل و نقل ریلی)
  • طراحی، نظارت، اجراء و تعمیر و نگهدارى خطوط و ابنیه فنی راه آهن (مهندسی سازه های ریلی)

 

دانش و توانمندی های مورد نیاز مهندس راه آهن

  • قوی بودن در دروس ریاضی و فیزیک
  • توان برنامه ریزی مناسب
  • توان مدیریت و سازماندهی
  • توان کار در شرایط سخت ( به خصوص در مورد مهندسان سازه های ریلی که بخش زیادی از کارشان در محیط های خارج از شهر است)
  • آشنایی با علوم جامعه شناسی و مردم شناسی ( به خصوص برای مهندس حمل و نقل ریلی چون کار او بیشتر با مردم و عوامل انسانی سروکار دارد.)
  • آشنایی با زبان انگلیسی

و مهارت های مربوط به نرم افزارهای تخصصی مهندسی راه آهن :

امروزه نرم افزارهای رایانه ای یکی از مهم ترین ابزارهای کمکی مهندسراه آهن است که یاری گر او در رسیدن به اهدافش می باشد. اگر به بررسی اجمالی آگهی های استخدامی مهندس راه آهن بپردازید، متوجه خواهید شد اکثر کارفرماها، شرکت ها و سازمان ها یکی از شرایط جذب مهندس راه آهن را تسلط بر نرم افزارهای مربوط به حوزه مهندسیراه آهن قرار داده اند.

بنابراین اگر می خواهید در شغل مهندسی راه آهن موفق باشید، به راحتی و سریعا بتوانید شغل مناسب و پردرآمدی را در حوزه تخصصی خود یعنی مهندسی راه آهن پیدا کنید و یا اگر شاغل در این حوزه هستید و می خواهید پله های ترقی را سریعتر طی کنید، مطمئن باشید یادگیری نرم افزارهای تخصصی مهندسی راه آهن یکی از راه های اصلی و مطمئن برای شماست.

مهم ترین نرم افزارهای تخصصی و کاربردی مهندسی راه آهن عبارتند از :

  • Ansys: نرم‌افزاری برای تحلیل مهندسی قطعات در تحلیل‌های دینامیکی
  • Matlab : نرم‌افزاری برای نوشتن برنامه و محاسبات ریاضی در مهندسی
  •  ADAMS
  •  Auto Cad : نرم افزار طراحی
  •  Track: نرم افزار ارزیابی و طراحی روسازی راه آهن
  •  ۳rd PlanIt 9.04.019.2784 : نرم افزار شبیه سازی خطوط راه آهن

 

 

تحصیلات لازم برای ورود به شغل مهندسی راه آهن

فارغ التحصیلان رشته مهندسی راه آهن، مهندسی ماشین های ریلی، مهندسی حمل و نقل ریلی  و مهندسی خط و سازه های ریلی در سطح کارشناسی می توانند وارد این شغل شوند. البته امکان ادامه تحصیل در رشته های مهندسی ماشین های ریلی، مهندسی حمل و نقل ریلی، کنترل و علائم، مهندسی خطوط راه آهن و مهندسی راه آهن برقی در مقطع کاشناسی ارشد و مهندسی راه آهن با گرایش های ماشین های ریلی و خطوط و سازه های ریلی در مقطع دکترا نیز در دانشگاه های کشور وجود دارد.

آینده شغلی، بازارکار و فرصت های استخدامی مهندس راه آهن

مهندس راه آهن می تواند در راه ‌آهن جمهوری اسلامی ایران، راه‌ آهن های شهری(مترو)، شرکت های وابسته به راه‌آهن ، کارخانجات واگن و لوکوموتیو سازی ،شرکت های مشاوره مهندسی، موسسات پژوهشی و … استخدام شود.

علیرغم اینکه عامل اصلی پیشرفت و توسعه ناوگان ریلی کشور، وجود نیروهای متخصص در این حوزه است، در بسیاری از بخش های راه آهن، مهندس راه آهن هنوز به طور کامل شناخته شده نیست. در بسیاری از استخدام ها برای امور تخصصی راه آهن، فارغ التحصیلان و متخصصان سایر رشته ها از جمله مهندسی مکانیک، مهندسی صنایع، مهندسی عمران و … جذب می شوند. در صورتی که مرتبط ترین و مهم ترین تخصص، مهندسی راه آهن می باشد. این امر نیاز به فرهنگ سازی و تلاش مضاعف متخصصان این حوزه برای شناساندن حرفه خود و البته توجه ویژه مسئولان دارد.

روند خصوصی سازی در بخش حمل و نقل ریلی کشور شروع شده و رو به رشد است. با ورود شرکت های خصوصی امید است فرصت های شغلی بیشتری پیش روی مهندسان راه آهن قرار گیرد.

درآمد و حقوق مهندس راه آهن

مهندس راه آهن که در بخش دولتی استخدام شود، مطابق با قانون مدیریت خدمات کشوری حقوق دریافت می کند.

در بخش خصوصی هم که میزان تخصص، تجربه و توانمندی های فرد، نقش عمده ای در تعیین میزان حقوق او خواهد داشت. بنابراین مهندسان راه آهن در بخش خصوصی درآمدهای متفاوتی دارند. البته در حال حاضر شرکت های خصوصی بخش محدودی از سیستم حمل و نقل ریلی کشور را تشکیل می دهند.

شخصیت های مناسب شغل مهندسی راه آهن

در یک انتخاب شغل صحیح و درست، عوامل مختلفی از جمله ویژگی های شخصیتی، ارزش ها، علایق، مهارت ها، شرایط خانوادگی، شرایط جامعه و … برای هر فرد باید در نظر گرفته شوند. یکی از مهم ترین این عوامل ویژگی های شخصیتی می باشد. شناخت درست شخصیت هر فرد فرآیندی پیچیده و محتاج به تخصص و زمان کافی است. البته هر فردی ویژگی های منحصربه فرد خود را دارد، حتی افرادی که به نوعی تیپ شخصیتی مشابه دارند، باز هم در برخی موارد با یکدیگر متفاوت هستند.

به طور کلی همیشه افراد موفقی از تیپ های شخصیتی مختلف در تمام مشاغل هستند و نمی توان دقیقا اعلام کرد که فقط تیپ های شخصیتی خاصی هستند که در این شغل موفق می شوند. اما طی تحقیقاتی که صورت گرفته تیپ های شخصیتی ای که برای این شغل معرفی می شوند، عموما این کار را بیشتر پسندیده و رضایت شغلی بیشتری در آن داشته اند.

برخی از شخصیت های مناسب شغل مهندس راه آهن بر اساس شخصیت شناسی MBTI :

INTJ این تیپ شخصیتی توان پژوهش و برنامه ریزی مستقل داشته و منطقی می باشد. او به کمک شم خود توان دیدن و در نظر گرفتن همه راه حل های ممکن و خلاقانه را دارد.

ISTP این تیپ شخصیتی از مشاغل ملموس لذت می برد. او قدرت مشاهده خوبی داشته و به جزئیات توجه زیادی دارد.

ESTJ این تیپ شخصیتی دوست دارد با چیزهای ملموس و واقعی سر و کار داشته باشد. او می تواند بر اساس استدلال های قیاسی خود به علت و معلول ها پی برده و نتیجه گیری کند.همچنین علاقه دارد در واحدهای سازمان یافته در سمت های ارشد و مدیریتی کار کند.

ISTJ این تیپ شخصیتی از دقت بالایی برخوردار است و دارای مهارت های فنی خوبی می باشند.

ESTP این تیپ شخصیتی از اطلاعات فنی خوبی برخوردار بوده و به خوبی می تواند با ابزارهای مختلف کار کند. او بیشتر مایل است برای خود کار کند